Matteüs 5,16 – Het goede nieuws van de stijl van het koninkrijk

Hans Burger
Hans Burger
20 januari 2007

Matteüs 5,16 – Het goede nieuws van de stijl van het koninkrijk

image_pdfimage_print

Liturgie

Voorzang Ps 99,1Votum / Groet Zingen NG 14,1.2.5WetZingen Ps 85,1.3.4GebedSchriftlezing: Matt 5,1-20Zingen NG 33Tekst: Matt 5,16Preek Zingen LB 437Gebed Collecte Zingen LB 288, 1.5.7.8Zegen

 

 

Opmerking: ik hoor het graag van te voren wanneer deze preek ergens gelezen wordt. Mijn mailbox is geduldig: \n hansburger@filternet.nl Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. Dit e-mailadres wordt beschermd tegen spam bots, u heeft Javascript nodig om het te bekijken

 

 

 

Preek over Matt 5,16: het goede nieuws van de stijl van het koninkrijk

 

Broers en zussen, broertjes en zusjes,

1. Als je later groot bent, wat wil je dan worden?  En hoe ziet alles er dan uit? Als je groot bent, in wat voor auto rijd je dan? In wat voor huis woon je dan? Dat zouden we graag willen weten. We kunnen niet in de toekomst kijken, en soms zouden we dat wel willen.

En dus proberen mensen iets van de toekomst al zichtbaar te maken. Tot 1999 had je in Rosmalen het huis van de toekomst van Chriet Titulaer. En sinds 2003 is er in Amsterdam gelukkig weer een huis van de toekomst. Zo kun je weer een kijkje nemen in de toekomst.

Wie van jullie is er wel eens in het huis van de toekomst in Amsterdam geweest?  Je kunt er allerlei interessante snufjes zien. Het huis heeft één groot computersysteem dat alles regelt: licht, temperatuur, beveiliging, zonnescherm, thuisbioscoop en muziekinstallatie. Alles zit bij elkaar in één systeem. Als je binnenkomt, wordt je gezicht geregistreerd. Bezoekers laten bij de ingang van Living Tomorrow hun gezicht scannen en leggen een aantal persoonlijke gegevens vast. De spiegel in de badkamer is tegelijk een computerscherm. De spiegel herkent wie hij voor zich heeft. Afhankelijk van de opgegeven voorkeuren krijg je passende informatie van de spiegel. Moeder krijgt van de spiegel te horen of ze straks in de file belandt. En de dochter hoort bij het tandenpoetsen dat zij straks zal natregenen op weg naar school. Zo heb je er nog veel meer snufjes.

De toekomst kun je niet zien, de techniek van de toekomst wel. Maar er is in de toekomst meer dan techniek. In de toekomst, misschien morgen wel, komt Jezus terug. Als Jezus komt, komt ook Gods koninkrijk voor altijd hier op aarde: een nieuwe aarde wordt het zelfs.

Hoe zou dat zijn?  Ook hier geldt dat je de toekomst niet kunt zien. Ook God kun je niet zien. Maar ook hier is een huis van de toekomst. Een huis dat de toekomst een beetje zichtbaar maakt. Zo kun je toch al iets zien van een onzichtbare toekomst. Waar is dat huis van de toekomst dan? Je zit er in! Dit gebouw heet niet voor niets ‘Voorhof’. Het is een eerste stap op weg naar Gods toekomst. Wij bieden hier een voorproefje van Gods toekomst – wij zijn het huis van de toekomst. Wij, de gemeente van Jezus Christus in deze wereld. Dat klinkt arrogant, maar dit is de plek die Jezus ons geeft.

 

2. Maar hoe zie je hier dan iets van de toekomst?  Hier krijg je toegang tot de bruiloft van het lam – een beter feest dan je hier op aarde je ook maar voor kunt stellen.

En van die toekomst wordt al iets zichtbaar. Niet door nieuwe technieken, door allerlei snufjes. Maar wel doordat we hier met God leven: kinderen van de Vader. Discipelen van Jezus, die met hem verbonden zijn. Mensen, vol van de Heilige Geest. En daar hoort een manier van leven bij. De huisstijl van het huis van de toekomst: de stijl van het koninkrijk.

Over die stijl van het koninkrijk gaat deze preek.  Het is de tweede preek in een serie over ‘Gemeente zijn vanuit het evangelie’ waarbij we stilstaan bij het goede nieuws van het koninkrijk. Vorige week ging het over het goede nieuws dat God onze Vader is. Vandaag over het goede nieuws van de stijl van het koninkrijk. Ook nu is er voor gebruik in bijbelstudie of groeigroep weer materiaal bij de preek beschikbaar, kijk maar op de site van de kerk onder downloads en preekverwerking.

Het goede nieuws van de stijl van het koninkrijk. Is dat wel goed nieuws, als je de bergrede leest? Alle geboden houden, grotere gerechtigheid hebben dan de Farizeeën, je houden aan de diepte van alle geboden?  In Matt 5 gaat Jezus niet in op de vraag of het voor ons goed nieuws is. Hij zegt iets anders: jullie zijn goed nieuws voor je omgeving. Jullie zijn het huis van de toekomst. Jullie maken Gods toekomst zichtbaar. Jullie manier van leven, de huisstijl van het huis van de toekomst, maakt Gods toekomst tastbaar. Jullie getuigen van God. Jullie voorkomen dat deze wereld kapot gaat. Ik las ergens van de week: als wij vandaag ophouden recht te doen, houdt morgen de wereld op te bestaan.

Jezus geeft ons een geweldig voorrecht. Zoals Hij zelf in eigen persoon goed nieuws is, zo zijn wij goed nieuws.  Wij zijn licht in een donkere wereld. Wij mogen iets van God laten zien.

Maar kunnen we dat wel? Is dat niet veel te hoog gegrepen? Jezus vraagt het niet. Hij constateert: jullie gebouw heet Voorhof. Voorproefje van een toekomst die komt. Jullie zijn het huis van de toekomst. Net als ik het licht in de wereld. Door je manier van leven: de stijl van het koninkrijk.

Laten we daarom eens gaan kijken hoe die stijl van het koninkrijk eruit ziet.

 

3. Als eerste: die stijl van het koninkrijk staat of valt ermee dat je in God geworteld bent, en daardoor niet meer op jezelf gericht.

En dat heeft alles te maken met die vraag van net: is het niet te hoog gegrepen allemaal? Jezus zegt het zo vanzelfsprekend: jullie zijn het zout van de aarde, jullie zijn het licht in de wereld, jullie zijn een stad op een berg, jullie moeten je licht laten schijnen.

Hoe kan hij dat zo zeggen? Dat kan omdat hij begonnen is met de zaligsprekingen. Daarin tekent hij iemand die nederig van hart is, zachtmoedig; iemand die niet blij is met het kwaad, maar verlangt naar het goede, naar gerechtigheid. En, denk aan de preek van vorige week, God is onze Vader. Een God die dichtbij is, liefdevol, vol zorg en aandacht. Jezus weet dat Hij vanuit die liefde gezonden is, om het licht van de wereld te zijn.

Wie moeten hun licht laten schijnen? Mensen die het niet van zichzelf verwachten, maar van God. Mensen die in Jezus Christus geloven als het licht van de wereld. En die daarom ook het licht in de wereld kunnen zijn.

Want wat zijn we van onszelf? We hebben moeite met God en met zijn wet. We vragen ons af of God wel dichtbij is. Of maken ons zorgen, dan hierom, dan daarom. We beoefenen onze gerechtigheid om door mensen gezien te worden. We zijn niet altijd even vergevingsgezind. En anders verzamelen schatten op aarde, en daar is ook ons hart. We hinken op twee gedachten: een beetje God dienen, een beetje voor onszelf zorgen, geld verdienen, rijk worden. We zeggen ‘Heer, heer’, maar vaak doen we niet.

Mensen, die opgesloten zitten in zichzelf. Vast zitten aan hun eigen leven. Weinig ruimte hebben voor God, voor onze naaste.  Is het niet?

Laat er in ons leven een vurig gebed zijn: Heer, Jezus Christus, ontferm u over ons. Wees voor ons het licht van de wereld. Vader, zorg voor ons zodat wij ons op uw rijk kunnen richten.

Want alleen vanuit God kan er iets open gaan. En daar begint die stijl van het koninkrijk ook: het niet van jezelf verwachten, maar van God. En een diep verlangen hebben naar het goede, naar gerechtigheid, naar een eerlijke wereld. Lijden aan al het onrecht. Je bent een licht in de wereld, als je zo in God verworteld bent.

Je bent niet op jezelf gericht, maar op God. Dan ben je een licht, dan verwijs je naar je Vader in de hemel.

 

4. Het tweede onderdeel van de stijl van Gods koninkrijk, de huisstijl van het huis van de toekomst is dit: dat we leven als getuigen van God en zijn rijk.

In onze maatschappij zien we godsdienst als iets dat privé is. En ook welke keuzes je maakt, welke normen en waarden je hebt, dat is iets van achter de voordeur. Gehoorzaamheid, dat is iets tussen jou en God – anderen hebben daar niet mee te maken. Sowieso is goed gedrag niet iets om je mee te profileren. Dan ben je al snel een heilig boontje. De aandacht trekken, dat doe je door je uiterlijk, je auto, je huis, je prestaties – door de manier waarop je je leven van buiten aankleedt.

Wat Jezus ons wil leren is een getuigende manier van leven. Dan gaat het er niet om dat je jezelf profileert, juist niet. Het gaat erom dat we door wat we doen verwijzen naar God. En daar mee is het niet meer strikt privé, de keuzes die je maakt. Het gaat juist om zo je keuzes te maken dat je leven een leesbare brief van Christus is. Het gaat erom dat ons leven past bij het rijk van God dat zometeen komt: alleen dan kunnen we samen in de Voorhof het huis van de toekomst zijn.

Als je voor een keus staat, heb je misschien wel de neiging om te denken: mag dit van God? Waar ligt de grens? Mag dit nog wel, of mag het niet? God wordt dan iemand die de grenzen stelt waarbinnen je je eigen gang kunt gaan. Hij kan dan ook een lastig iemand worden, die vooral zegt wat niet mag. Misschien merk je dat je de grenzen zoekt: dat je precies dat gaat doen waarvan je denkt dat God het nog net goed vindt.

Probeer het eens anders: hoe kan ik zo kiezen, dat ik Gods toekomst nu al zichtbaar maak? Hoe kan ik mijn leven zo inrichten dat mensen aan me zien dat ik niet bang ben voor de toekomst, maar naar Gods koninkrijk verlang? Hoe kan ik net zo liefhebben en vergeven als God, dat mensen via mij iets zien van Gods goedheid? Hoe kan ik getuigen van Gods liefde, in de gewone dingen?

De stijl van het koninkrijk: dat is op een creatieve manier iets van God, Gods goedheid, Gods koninkrijk laten zien in wat je doet, in de keuzes die je maakt.

 

5. We hebben nu dus twee dingen gehad: de stijl van het koninkrijk

- staat of valt ermee dat je in God geworteld bent, en daardoor niet meer op jezelf gericht.

- houdt in dat we leven als getuigen van God en zijn rijk

Het derde is: je omgeving wordt er beter van.

De beelden die Jezus hier gebruikt laten het zien. Denk aan het zout: Als wij er niet zijn om bederf tegen te gaan en smaak te geven, dan bederft de wereld. Als wij er niet zijn om ons licht te laten schijnen, dan blijft het donker.

Door vanuit God te leven, door naar God te verwijzen, door vanuit Gods rijk te leven, wordt Gods goede toekomst nu al tastbaar. Het leven komt nu al in het licht van Gods koninkrijk te staan. En daar wordt het leven mooier en beter van.

Of in elk geval: het leven wordt er minder slecht van. Immers, wat is de sfeer van de bergrede: niet een van wij gaan de wereld verbeteren. Het is eerder andersom. Deze wereld knarst en piept. Er is kwaad, er is onrecht, er is schuld, er gaat veel kapot. Gerechtigheid mist, vrede ontbreekt. Het schuurt en er loopt van alles aan. Er dreigt iets vast te lopen en definitief kapot te gaan.

Hoe reageer je daar op? Word je agressief en ram je er dan maar op los, om het gelijk nog maar een stuk erger te maken? Of word je passief en denk je: ze zoeken het maar uit met z’n allen? Of hobbel je maar verder en weet je dat jij de wereld ook niet zult verbeteren?

Jezus leert ons dit:Ga niet voor jezelf. Koester een diep verlangen naar God en naar zijn rijk. Wees barmhartig en heb oog voor mensen in nood. Profileer jezelf niet en zet jezelf niet op de voorgrond. Wees mild en oordeel niet. Blijf trouw en geef niet op, maar zet door. Vergeef en breng verzoening. Sticht vrede.

Deze wereld piept en knarst, als een slecht gesmeerde machine. Maar er is goed nieuws; Gods rijk is dichtbij. Jezus komt, en in zijn spoor komen zijn leerlingen. Jezus zal de machine repareren. Terwijl hij daarmee bezig is, zijn wij de smeerolie in die slechtlopende machine.

Dat wil zeggen: leef zo dat je omgeving er beter van wordt. Doe dat in het vertrouwen dat God voor jou zorgt. Laat zo je licht schijnen voor de mensen.

 

6. Wordt het beter in de toekomst? Hoe ziet de wereld er uit in de toekomst van God? Als je naar het huis van Gods toekomst kijkt, en dat zijn wij, wat zou je dan zeggen? Wij laten iets zien van hoe het straks zal zijn: door te leven in de stijl van Gods koninkrijk. De huisstijl van het huis van de toekomst.

Hoe zijn we gemeente vanuit het goede nieuws van Gods koninkrijk? Het begint ermee dat je tot je door laat dringen wat Jezus hier zegt. Goed nieuws is niet alleen goed nieuws voor onszelf. Goed nieuws is ook: wij zijn goed nieuws voor onze omgeving.

Mensen vragen regelmatig of je geloven kunt zonder de kerk. Dat kan vast. Maar kun je leerling zijn van Jezus op je eentje? Jezus brengt juist zijn leerlingen bij elkaar. Op je eentje heb je een kaarsje, maar met z’n allen heb je honderden kaarjes – en dan is het licht. Op je eentje ben je misschien een beveiligde deur, een hypoermodern snufje, een energiezuinig element. Maar alleen met elkaar kunnen we het huis van de toekomst zijn. Een huisstijl komt pas over als het overal terugkomt. Zo is het ook met de stijl van het koninkrijk. Alleen samen kunnen wij iets van Gods koninkrijk zichtbaar maken. Alleen samen kunnen wij ons licht laten schijnen. Juist samen zijn wij goed nieuws voor onze omgeving.

En dan begint het bij God zelf. Ik heb daar vorige keer in de preek apart bij stilgestaan, maar wil het nu toch weer benadrukken. Wij kunnen alleen samen huis van Gods toekomst zijn, als we zelf naar Gods koninkrijk verlangen. Daarom hebben we de liefde van God de Vader zo broodnodig. En daarom kunnen we niet zonder het licht van Jezus zelf. En wordt het niets als de Geest van Gods koninkrijk niet zelf in ons woont. Wij zijn alleen dichtbij Gods rijk wanneer de drie-enige God zelf dichtbij ons is.

Daar volgt uit dat je jezelf loslaat. Leer daarin van de psalmen, waarin mensen zichzelf toespreken. Mijn ziel, waarom ben je zo moedeloos? Richt je op God. Open je ogen voor je naaste en wees samen een licht voor de wereld. Leef niet voor jezelf, profileer jezelf niet, maar leef voor elkaar en vooral voor God.

En dan kunnen we gemeente zijn als huis van Gods toekomst in deze wereld. Dan zijn we echt een Voorhof, een voorproefje van wat straks komen gaat. Laten we ons daarvoor inzetten. Dat wil zeggen: we zijn hier niet gemeente om onszelf te op de voorgrond te zetten. We zijn niet gemeente om het met elkaar goed te hebben. Nee: het is goed nieuws voor Franeker dat wij er zijn – zo zet Jezus ons hier neer. Laten we zo, getuigend, dienend, gastvrij, een licht in de stad zijn.

Dan zijn we ook echt een tempel van de Heilige Geest: een plaats waar mensen komen omdat ze graag eer willen bewijzen aan onze Vader in de hemel.