Johannes 11:4 – Is er meer dan de dood?

Mark Veurink
Mark Veurink
23 maart 2014

Johannes 11:4 – Is er meer dan de dood?

image_pdfimage_print

Voor preeklezers: ik hoor graag als mijn preek ergens gelezen wordt. Neem dan even contact met mij op: hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie

  • Zingen: GKB Gezang 89 : 1
  • Stil gebed
  • Votum en groet
  • Zingen: Psalm 95 : 1 en 3
  • Lezen wet
  • Zingen: Psalm 130 : 2 en 4
  • Gebed
  • Kinderen naar club
  • Lezen: Johannes 11 : 1 – 16
  • Zingen: GKB Gezang 166 : 1 en 4
  • Preek over Johannes 11 : 4
  • Zingen: Opwekking 575
  • Kinderen terug
  • Avondmaal
  • Lezen formulier 3
  • Zingen: Aan uw tafel (Sela)
  • Viering
  • Zingen: LvK Lied 14 : 4 en 5
  • Gebed
  • Collecte
  • Zingen: GKB Gezang 99 : 1 en 3
  • Zegen

Preek: Er is meer dan de dood

Inleiding
dia 1 – Bach

Hebben we hier liefhebbers van Bach?
Voor wie hem niet kennen:
Johannes Sebastian Bach is een van de grootste componisten aller tijden.
Hij schreef in de 18e eeuw allerlei muziek,
voor het orgel, de klavecimbel, een voorloper van de piano, en voor orkesten.
Zijn muziek is nog altijd bekend.

Als je de muziek van Bach kent, kom je het overal tegen.
Heb ik me laten vertellen, want zelf heb ik weinig verstand van klassieke muziek…
Om zijn muziek te luisteren kun je naar concerten.
Ook in de kerk komt Bach voorbij, op het orgel,
al zou ik niet weten of de organist vanochtend Bach heeft gespeeld…
Maar ook op de televisie hoor je regelmatig melodieën van Bach.
Je moet het alleen weten.

dia 2 – station Overvecht

Er is nog een andere plaats waar je Bach kunt luisteren.
Treinstation Utrecht Overvecht.
Tenminste, in ieder geval een paar jaar geleden, toen het in het nieuws was.
Ik kon nergens vinden of het nog steeds gebeurt.
Hoe dan ook, op dat station klinkt muziek van Bach uit de luidsprekers.
Maar niet omdat mensen daar zo van genieten.
De liefhebbers zullen het wel een belediging vinden,
maar de muziek wordt daar gebruikt als een soort vogelverschrikker.
Op het station was veel overlast van hangjongeren,
en die worden verjaagd met klassieke muziek.

’s Avonds rond negen uur gaat de muziek aan.
De gedachte is dat hangjongeren niet graag naar Bach luisteren,
zij hebben hun eigen muziek,
en dat ze daarom maar een andere plek opzoeken.
Of het werkt, weet ik niet, maar de theorie is in ieder geval
dat deze jongeren ver uit de buurt willen blijven van de muziek van Bach.
Wat waarschuwingen en verboden-toegang-bordjes niet voor elkaar krijgen,
zou Bach wel moeten lukken.

dia 3 – er is meer dan de dood

Niet iedereen ontwijkt Bach.
Iedereen heeft eigen dingen die je liever uit de weg loopt.
Maar er is één ding dat iedereen probeert te vermijden: de dood.
Over dat vermijden van de dood gaat het vanmorgen.
Jezus ontwijkt de dood niet.
Want Gods eer is groter dan de dood.
Er is meer dan de dood.

dia 4 – De dood vermijden

Bang zijn voor de dood, dat zit er bij ons diep in.
Het liefst willen we de dood vermijden.
Maar kan dat?
Stomme vraag misschien:
je kunt de dood niet vermijden
zoals je van station Utrecht Overvecht weg kunt blijven.
Maar we komen best een eind!

dia 5 – door uitstellen en ontkennen

Tegenwoordig leven we veel langer dan een paar honderd jaar geleden.
Door allerlei uitvindingen kunnen we de dood uitstellen.
Neem bijvoorbeeld de uitvinding van de wc of van antibiotica.
Die hebben miljoenen levens verlengd.

De dood kun je vermijden door er gewoon niet over na te denken.
Kijk maar eens op de televisie naar een reclameblokje.
Je ziet bijna alleen maar jonge mensen.
Want iedereen wil jong blijven,
doen alsof de dood helemaal niet bestaat.
Hoe ouder je wordt, hoe dichterbij de dood komt.
Dus moet je zorgen dat je jong blijft.

dia 6 – mensen om Jezus vermijden de dood ook

De mensen rondom Jezus willen de dood ook vermijden.
Marta en Maria bijvoorbeeld, twee zussen uit Betanië.
Hun broer, Lazarus, is ernstig ziek.
Ze hebben alle artsen bezocht,
maar er was niemand die Lazarus kon genezen.
Ten einde raad sturen Marta en Maria een bericht naar Jezus:
‘Jezus, kom toch alstublieft snel!
Uw vriend, onze broer Lazarus, is erg ziek.
Als u niet komt zal hij vast sterven.’
Marta en Maria zijn bang voor Lazarus’ dood.

De leerlingen van Jezus zijn ook bang voor de dood.
Niet voor de dood
van Lazarus, maar voor de dood van Jezus!
De Joodse leiders hadden al eens een poging gedaan om Jezus op te pakken,
maar gelukkig was Jezus ontsnapt.
Jezus moet zich even
gedeisd houden,
zich niet laten zien in Betanië, want dat ligt veel te dicht bij Jeruzalem.

Jezus lijkt dat te begrijpen, hij blijft waar hij is.
Maar tot verbijstering van de leerlingen wil Jezus twee dagen later opeens wel weg!
Nou, dat zullen ze wel even uit Jezus’ hoofd praten.
Weet Jezus wel hoe gevaarlijk het daar voor hem is?
Het is spelen met je leven om nu daarheen te gaan.

Maar Jezus laat zich niet overhalen.
Hij wil naar Betanië.
Hij zegt dat Lazarus is ingeslapen en dat hij hem wakker gaat maken.
Dat was in die tijd een hele gewone manier om te zeggen dat iemand overleden was.
Maar de leerlingen willen het niet horen.
‘Lazarus slaapt gewoon, nou, dan hoeven we ook niet naar hem toe,
die zal vanzelf wel weer wakker worden.’
Ze proberen alles om te voorkomen dat Jezus in de problemen komt,
ze willen de dood vermijden.

dia 7 – Gods eer is groter dan de dood

Jezus denkt daar anders over.
De dood hoeft niet koste wat kost voorkomen te worden.
Jezus kijkt heel anders tegen de dood aan.
Wij maken de dood vaak heel belangrijk,
en dat is
heel begrijpelijk, want de dood is ingrijpend,
maar Jezus wil daar niet in meegaan.
Gods eer is veel groter dan de dood.

dia 8 – Jezus trekt zich niets aan van de dood

Jezus hoort het bericht van Marta en Maria,
en doet er niets mee.
Het lijkt wel alsof het hem koud laat.
Hij had Lazarus best kunnen genezen,
dat had hij zelfs op afstand kunnen doen,
maar Jezus vindt het niet nodig.
Hij wacht rustig tot Lazarus gestorven is.
En dan, als het
al te laat is,
vindt hij het opeens wel nodig om naar Betanië te gaan.
Brengt hij ook nog eens zijn eigen leven in gevaar.

dia 9 – Gods eer en geloof van mensen

Jezus is niet bang voor de dood.
Niet bang voor de dood van Lazarus.
Want er zijn belangrijkere dingen dan de dood.
Jezus noemt er twee:
in vers 4 zegt hij dat de ziekte van Lazarus uitloopt op de eer van God,
en in vers 15 zegt hij dat door de dood van Lazarus de leerlingen tot geloof kunnen komen.
De dood van Lazarus heeft een doel.
Jezus zegt al dat hij Lazarus weer wakker zal maken,
volgende week staan we daar bij stil.
Daardoor krijgt God de eer en komen mensen tot geloof.

dia 10 – Jezus’ dood geeft God eer

Die woorden van Jezus kun je ook al naar zijn eigen dood trekken.
Het is nu nog niet zo ver, Jezus weet dat zijn tijd nog niet gekomen is,
maar hij weet wel dat hij zal sterven.
Sterker nog: dat hij Lazarus weer levend maakt,
is de directe aanleiding dat de Joden hem willen doden.
Maar zijn dood hoeft niet voorkomen te worden.
Nog veel meer dan bij de dood van Lazarus,
is Jezus’ dood een dood waardoor God de eer krijgt en mensen geloven.
Zonder Jezus’ dood zou er helemaal geen christelijk geloof zijn.
Zonder Jezus’ dood zouden we hem helemaal niet eren.
Zouden we straks zijn maaltijd niet vieren, omdat er niets te vieren was.

Gods eer is groter dan de dood.
De dood van Lazarus, en de dood van Jezus nog meer,
ze passen in Gods plan.
God gebruikt de dood voor iets beters: zijn eer.
De dood is ook maar relatief.

dia 11 – De dood relativeren?

Maar kun je de dood in je eigen leven ook relativeren?
Lazarus’ dood was bijzonder, Jezus’ dood was bijzonder,
God had er een bijzonder plan mee.
Maar zelf sterven, dat is
nog wel even iets anders!
Er is meer dan de dood, ook voor ons.
Met de dood is het niet afgelopen, God is groter.
Volgende week staan we daar uitgebreider bij stil.
Maar hoe kun je van je angst voor de dood afkomen?

dia 12 – zwemles

Ik denk dat angst vaak te maken heeft
met dat je iets nog niet kent.
Een voorbeeldje.
Toen ik vroeger op zwemles zat,
durfde ik niet in het water te springen.
Zwemmen ging best aardig,
maar ik durfde alleen via het trappetje het water in.
Natuurlijk probeerde de badmeester mij om te praten,
zodat ik ook het water zou springen.
Eerst dacht ik ‘laat maar kletsen, ik durf echt niet.’
Maar dan zou ik nooit mijn zwemdiploma krijgen.
Dus met een bonkend hart ben ik in het water gesprongen.
En het was leuk!
Volgens mij ben ik direct nog vijf keer in het water gesprongen.
Ik was bang omdat ik niet wist hoe het was om te springen,
en toen ik eenmaal wist, was ik niet bang meer.

dia 13 – angst voor het onbekende van de dood

Daar vergelijk ik de dood ook maar mee.
Niemand kan ons vertellen hoe het is om dood te gaan
en wat er dan allemaal met je gebeurt.
Zelfs Lazarus, die het wel heeft meegemaakt,
heeft er daarna niets aan ons over verteld.
De dood is voor ons totaal onbekend,
we kennen de andere kant van de dood niet.
Dat maakt de dood zo eng,
daarom kunnen we de dood zo moeilijk relativeren.
We moeten Jezus op zijn woord geloven
dat er meer is dan de dood.

dia 14 – Jezus is ons voorgegaan

Nee, dat zeg ik niet helemaal goed.
Want Jezus liet het niet bij woorden.
Jezus is ons voorgegaan.
Hij wist dat zijn eigen dood niet het einde was.
In dat vertrouwen gaf hij zijn leven.
Dat vieren we zo bij zijn maaltijd.

dia 15 – Laat de dood niet heersen

Ik zeg niet dat het makkelijk is
om de dood te relativeren.
Ook als je erop vertrouwt dat er meer is dan de dood,
kan de dood je behoorlijk bang maken.
Zelfs Jezus was er bang voor.
Maar laat de dood niet heersen in je leven!
De dood hoeft niet koste wat kost voorkomen te worden.
Lazarus’ dood niet, Jezus’ dood niet.
En ook onze dood niet!

Tomas is de eerste van de leerlingen die dat zegt.
‘Laten ook wij maar gaan, om met hem te sterven.’
Het klinkt behoorlijk cynisch, Tomas heeft er geen vertrouwen in.
Het is dwaas om te gaan, dat is vragen om de dood.
Maar toe maar, als Jezus niet tegen te houden is…
De uitspraak van Tomas klinkt meer alsof hij levensmoe is
dan dat hij echt op Jezus vertrouwt.
Maar onbedoeld slaat hij de spijker op zijn kop.

dia 16 – door uitstel van de dood

Laat je leven niet beheersen door de dood.
Niet door uitstel van de dood.
Het is prachtig dat we door bijvoorbeeld de uitvinding van de wc
veel langer kunnen leven dan mensen vroeger leefden.
Zulke uitvindingen, en ook medische mogelijkheden,
mogen we dankbaar gebruiken.
Maar accepteer ook dat het leven niet eindeloos te rekken is.
Eeuwig leven komt niet van de wetenschap maar van God.
Juist christenen hoeven niet altijd door te gaan
met het behandelen van ernstige ziekten,
omdat er nog een zeer kleine kans op een langer leven is.
Mag iemand ook gewoon sterven?

dia 17 – door alles uit je leven te moeten halen

Laat je leven niet beheersen door de dood.
Dat doe je ook als je alles uit het leven moet halen wat er in zit.
Je leeft maar één keer, daar moet je gebruik van maken.
Daarom moet je veel vrienden maken,
een wereldreis maken,
een goede studie doen zodat je een goede baan krijgt,
jezelf ontplooien tot je alles er uit haalt wat er in zit,
geld verdienen voor een groot huis met een prachtig uitzicht,
en ga zo maar door.
Je moet heel veel, en dat maakt je heel moe.
Laat je niet beheersen door de dood.

dia 18 – laat je leiden door Gods eer

Jezus zet er iets tegenover:
laat je leiden door Gods eer.
Het leven is relatief, er is meer dan de dood, het gaat om God.
Vraag jezelf steeds af: hoe geef ik God de eer met mijn leven.
Misschien moet je er wat ambities voor opgeven,
misschien moet je er zelfs je leven voor opgeven.
Kom tot geloof dat er meer is dan de dood.
Geef Jezus de eer.

Amen.