Openbaring 12:17 | Een woedende verliezer

Mark Veurink
Mark Veurink
3 december 2017

Openbaring 12:17 | Een woedende verliezer

image_pdfimage_print

We hebben al zo vaak kerst gevierd, maar heeft de komst van Jezus de wereld echt veranderd? Het lijkt er niet echt op. Johannes krijgt in een visioen een andere manier van kijken aangereikt: Jezus is overwinnaar, Satan niet meer dan een slechte verliezer.
Voor wie deze preek in een kerkdienst wil gebruiken: graag ontvang ik een melding op hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie
Welkom
Adventskaars
Zingen: LvK Gezang 127 : 1 en 3
Stil gebed
Votum en groet
Zingen: GKB Psalm 91 : 1 en 2
Gebed
Kinderen naar club
Lezen: Openbaring 12 : 1 – 18
Zingen: Psalm 7 : 1, 3 en 7 (LvK=GKB)
Preek over Openbaring 12 : 17
Zingen: GKB Gezang 109 : 1, 2 en 3
Kinderen terug
Leefregels: Efeziërs 6 : 10 – 18
Zingen: Opwekking 800
Mededelingen 1
Gebed
Mededelingen 2
Collecte
Zingen: GKB Gezang 70 : 1, 2 en 3
Zegen

Een woedende verliezer

Inleiding
dia 1 – tegeltje
‘Meedoen is belangrijker dan winnen.’
Nou, dat weet ik niet hoor…
Als ik met een spelletje meedoe, dan win ik liever.
Niet dat ik slecht tegen mijn verlies kan,
maar winnen geeft een fijn gevoel, verliezen niet.
Of zijn er hier mensen die expres verliezen?
Precies, dat dacht ik al!

Het ergste is als je al weet dat je verloren hebt,
maar het spel is nog niet afgelopen.
Er zijn spellen waar het tot het laatst spannend blijft,
en je op het allerlaatste moment nog kunt winnen,
maar er zijn ook spellen waar je niet meer kunt winnen,
maar het spel is voorlopig nog niet afgelopen…
Je bent aan het verliezen, maar het spel gaat door.
Wat doe je dan?
Je kúnt je verlies sportief opvatten.
Je kunt nu eenmaal niet altijd winnen.
Je blijft lekker meedoen, probeert er nog het beste van te maken,
en als anderen je uitlachen om hoe slecht je het spel speelt,
lach jij gewoon lekker mee.
Aan het spel is niet veel eer te behalen,
dus schenk je ondertussen nog een rondje drinken in,
en zet je een schaaltje borrelnootjes op tafel.

Het kan ook dat je wat minder makkelijk met je verlies omgaat…
Je gaat valsspelen, je gaat zitten mokken, je loopt gewoon weg,
of je probeert degene die aan het winnen is
het zo moeilijk mogelijk te maken door te pesten.

dia 2 – een woedende bedrieger
Vandaag gaat het over een verliezer.
We lazen over hem in Openbaring 12.
Het is de draak, Satan.
Hij is absoluut geen sportieve verliezer.
Lees maar in vers 17:
‘de draak was woedend op de vrouw
en ging weg om strijd te leveren met de rest van haar nageslacht,
met allen die zich aan Gods geboden houden
en bij het getuigenis van Jezus blijven.’
Satan, dat is het thema, is een woedende verliezer!
Hij heeft al verloren, maar weigert het te accepteren.

1. Waar blijft die overwinning?
dia 3 – waar blijft die overwinning?
Satan heeft verloren, Jezus heeft gewonnen.
Toen Jezus werd geboren is het ingezet,
en na hemelvaart is Satan verslagen.
Dat staat ook in Openbaring 12:
‘nu zijn de redding, de macht
en het koningschap van onze God werkelijkheid geworden,
en de heerschappij van zijn messias.’
Wauw, dat klinkt fantastisch – Jezus is overwinnaar!
Er is alleen een probleem: je ziet er zo weinig van…
Waar blijft die overwinning nou?

dia 4 – bedreiging van buiten: vervolging (patmos)
Dat is de achtergrond van het boek Openbaring.
Jezus mag dan gewonnen hebben,
in de praktijk hebben christenen het heel moeilijk.
Zoals Johannes, die dit visioen krijgt en voor ons heeft opgeschreven.
Johannes ziet deze dingen op Patmos.
Tegenwoordig ga je met TUI naar een all-inclusive resort op Patmos
voor een zonovergoten vakantie,
maar in de eerste eeuw stond Patmos wat minder goed aangeschreven.
Patmos werd door de Romeinen gebruikt om lastpakken weg te werken.
Johannes zit niet voor zijn lol op Patmos,
hij is verbannen omdat hij iedereen over Jezus vertelde.
Over Jezus vertellen was zijn leven,
en daar zit je dan op het uitgestorven Patmos…
Waar blijft die overwinning van Jezus nou?

dia 5 – amfitheater
Johannes komt er nog genadig vanaf.
Christenen in zijn tijd hebben met de wreedste vervolgingen te maken.
Berucht is de Romeinse keizer Nero.
Hij liet christenen in stampvolle arena’s de strijd met wilde dieren aangaan.
Dat werd, ik citeer de website wikikids.nl,
gezien als een ‘gezellig uitje voor het hele gezin’.
Aan kijkwijzers deden ze nog niet…
Is dat nou de overwinning van Jezus?

dia 6 – bedreiging van binnen: aanvechting
Christenen hebben te maken met vervolging,
maar dat is nog niet alles:
van binnen worden ze net zo goed bedreigd.
In Openbaring 2 en 3 moet Johannes namens Jezus
pittige dingen schrijven aan verschillende gemeenten:
‘u hebt de liefde van weleer opgegeven’,
‘u houdt vast aan dwaalleer’,
‘uw gedrag schiet tekort in Gods ogen’,
‘u bent lauw geworden.’
Geloven in Jezus blijkt helemaal niet zo makkelijk te zijn!

Dat is bij ons niet anders.
In Nederland kom je er als christen goed vanaf,
maar wereldwijd is christenvervolging nooit weggeweest.
Ook in landen waar godsdienstvrijheid is,
hebben christenen te maken met pesterijen of sociaal isolement.
Om het nog maar niet te hebben over vervolging door overheden.

Maar ook in Nederland is geloven in Jezus niet zo makkelijk.
Christenen staan bekend om hun verdeeldheid,
in de kerk kom je een hoop oppervlakkigheid tegen,
om het nog maar niet te hebben over schandalen onder de nieuwe #ChurchToo.
En nog helemaal los van de kerk:
ook in je eigen leven is geloven gewoon moeilijk.
Je twijfelt: is het wel waar, bestaat God wel,
of hebben we dat onszelf wijsgemaakt?
Je worstelt met jezelf: hoe kan God ooit van mij houden,
Gods liefde is vast niet voor mij.
Je geloof verflauwt: ooit was je hart vol van Jezus,
maar nu is geloven voor jou niet veel meer dan een gewoonte.
Je voelt aanvechting: je wordt verleid dingen te doen
waarvan je weet dat het je bij God weg trekt – en toch doe je het.

Heeft Jezus overwonnen?
Wat zie je daar dan van?
Zou geloven dan niet veel gemakkelijker moeten zijn?
Als Jezus de winnaar is, waarom is deze wereld dan zo verrot?
We hebben nu al zo vaak kerst gevierd,
dat het licht doorbreekt in een donkere wereld,
maar is er na kerst ooit iets veranderd?

2. Een woedende verliezer
dia 7 – een woedende verliezer
Dat soort vragen zijn de achtergrond van dat visioen in Openbaring 12.
Johannes ziet dat Jezus wel degelijk de overwinnaar is,
dat de overwinning van Jezus en het verlies van Satan een feit is,
maar dat Satan een slechte, een woedende verliezer is,
die in zijn val zo veel mogelijk schade wil aanrichten.

dia 8 – kip zonder kop
Je kunt Satan vergelijk met een kip zonder kop.
Als je een kip onthoofdt,
kan hij daarna nog een volle minuut rondlopen!
En nee, don’t try this at home…
Waarom ik erover begin: zo’n kip is al dood,
daar is niets meer aan te veranderen,
en toch lijkt hij nog te leven.
Zo is Satan ook: hij is onthoofd,
hij is al verslagen, en rent nu als een kip zonder kop rond,
om nog zo veel mogelijk ellende teweeg te brengen.

Dat is de boodschap van het visioen.
Misschien een moeilijk visioen, met al die beeldspraak en symboliek,
maar allereerst is het een razend spannende film
die Johannes tussen de sterren te zien krijgt.
Laten we meekijken.

dia 9 – 3 nederlagen: 1. Satan kan Jezus niet tegenhouden (vrouw-draak)
Je ziet een vrouw aan de hemel.
Niet zomaar een vrouw: de zon, maan en sterren zijn haar attributen.
Een koning herken je aan zijn attributen:
een koningsmantel, een kroon, misschien een scepter.
Deze vrouw is een koningin.
Ze is zwanger, en de bevalling gaat niet makkelijk.
Maar op het scherm verschijnt de tweede hoofdpersoon,
een verschrikkelijke draak!
Een achteloze zwiep met zijn staart, en het regent sterren.
Het lijkt alsof hij het niet eens doorheeft.
De draak is op missie: hij wil het kind.
Hij stelt zich strategisch op voor de vrouw en wacht op het kind.
Je houdt je adem in, je doet je ogen half dicht omdat je het eigenlijk niet wilt zien.
Die vrouw is toch geen partij voor een draak?!
Maar in een flits is het voorbij:
het kind wordt geboren en weggevoerd naar God.
De draak heeft het nakijken: hij lijdt zijn eerste nederlaag.

De draak is Satan, dat zal duidelijk zijn.
Het kind is Jezus.
Wie de vrouw is, is minder duidelijk.
Je kunt aan Maria denken,
maar dan loop je in het vervolg van het hoofdstuk vast.
Anderen denken aan Israël of aan de kerk,
maar het meest waarschijnlijke is een combinatie:
de vrouw is het volk van God van alle tijden.
Satan doet alles om te voorkomen dat Jezus geboren wordt,
maar voor Satan het beseft is het hemelvaart,
en Satan staat erbij en kijkt erna.

dia 10 – 2. Satan komt de hemel niet meer in (Michaël)
Maar zo makkelijk laat de draak zich niet afschudden!
Laten we verder kijken.
De draak beseft dat hij het kind heeft laten lopen
en zet de achtervolging in naar de hemel.
Daar kwam hij vaker: als aanklager kon hij in en uit lopen.
Maar nu niet!
Hij wordt opgewacht door Michaël en zijn leger.
De draak komt de hemel niet meer in en wordt op aarde gegooid.
Voortaan is de hemel voor hem gesloten.
Aarzelend krabbelt de draak op, hij likt zijn wonden,
en beseft dat hij zijn tweede nederlaag heeft geleden.
Nu Jezus koning in de hemel is heeft Satan daar niets meer te zoeken.
Zoals Johannes het zegt: ‘de aanklager is ten val gebracht’.

dia 11 – 3. Satan kan de kerk niet uitroeien (vleugels)
Ondertussen loopt dat levensgevaarlijke monster wel op aarde rond.
Daarover gaat de laatste scene van de film.
Als hij het kind niet grijpen kan, dan maar de moeder!
Satan zet de aanval op de gemeente in.
Maar de vrouw krijgt 2 vleugels, symbool voor Gods bescherming,
en vliegt de woestijn in, buiten het bereik van de draak.
De draak probeert het nog en spuwt een rivier achter haar aan.
Vreemd: vuurspuwende draken ken ik, maar water?!
Hoe dan ook: de vrouw krijgt hulp uit onverwachte hoek.
De aarde drinkt de rivier op.
De draak is kansloos.
Nederlaag nummer 3.
De gemeente van Christus is veilig,
nooit zal Satan de kerk kunnen uitroeien.

dia 12 – Satan kan zijn verlies niet accepteren
Maar Satan geeft niet op.
Vers 17: ‘de draak ging weg om strijd te leveren
met de rest van haar nageslacht.’
Hij verzet de bakens: nu maakt hij jacht op individuele christenen.
En dát is wat Johannes, de christenen in de 1e eeuw, en wij nog altijd ervaren.
Satan lijdt de ene na de andere nederlaag, hij is verslagen,
maar blijft vechten voor een verloren zaak.
Hij neemt in stijl afscheid,
door zo veel mogelijk paniek, angst en chaos te veroorzaken.
En specifiek heeft hij het op christenen gemunt.

Het is dus niet gek dat je twijfelt,
of het nu aan God is of aan jezelf.
Niet gek dat je passie voor Jezus afzwakt.
Niet gek dat je de wereld voelt trekken.
Dat is geen teken van kleingeloof!
Dan nog eerder van dat Satan jouw geloof het waard vindt om aan te vallen.
Ja, in Christus mogen we overwinnaars zijn,
maar dat betekent niet dat het leven als christen een en al overwinning is:
Satan doet alles om het je moeilijk te maken.

3. Waarom zou je dit geloven?
dia 13 – waarom zou je dit geloven?
Christen zijn is geen succesverhaal.
Je geloof wordt van binnen en van buiten bedreigd.
Het visioen in de hemel geeft daar een verklaring voor:
het betekent niet dat de overwinning van Jezus niets waard is –
juist dóór de overwinning van Jezus maakt Satan jacht op christenen.
Maar waarom zou je dit geloven?
Waarom niet gewoon de conclusie trekken
dat Jezus minder macht heeft dan je dacht?
Je kunt altijd wel alternatieve verklaringen bedenken,
maar wordt het niet eens tijd de werkelijkheid onder ogen te zien?

Waarom zou je dit geloven?
Die vraag heb ik mijzelf gesteld.
Waarom geloof ik dat Jezus gewonnen heeft,
en Satan niet meer is dan een slechte verliezer?

dia 14 – 1. omdat de bijbel het zegt
Allereerst, heel simpel, omdat de bijbel het zegt.
En echt niet alleen in Openbaring 12:
Jezus zelf is er ook duidelijk over
dat zijn volgelingen het echt niet makkelijk gaan krijgen.
Ik geloof wat de bijbel zegt,
ik geloof dat de bijbel het beste verhaal is om de wereld te begrijpen,
en ik geloof dus ook dat Jezus koning is
en Satan zijn verlies niet kan accepteren.
Omdat de bijbel het zegt.

Ik weet ook wel:
de echte sceptici overtuig je daar niet mee.
En ook in mijzelf zit zo’n scepticus, die altijd vragen blijft stellen.
Is er nog meer te zeggen dan:
‘je moet het geloven omdat de bijbel het zegt’?

dia 15 – 2. omdat de kerk niet uit te roeien is
Ik denk van wel.
Johannes heeft gelijk gekregen.
Satan heeft op allerlei manieren geprobeerd van de kerk af te komen,
maar de kerk bleek eenvoudigweg niet uit te roeien.
Christenen hebben altijd met strijd te maken gehad,
maar de kerk is er nog altijd, sterker: die groeit nog elke dag.
Als Jezus niet echt de winnaar is, snap ik niet hoe dat kan.
Geen enkele godsdienst heeft zo’n onmogelijke start gehad
als het christelijk geloof.
Jezus vermoord, zijn volgelingen vanaf het begin bedreigd.
Maar ook geen enkele godsdienst is zo snel gegroeid:
al snel waren overal groepjes christenen.
Johannes heeft gelijk gekregen:
Satan heeft verloren.

dia 16 – 3. omdat het past bij de stijl van Jezus
Het past ook bij Jezus.
Zijn weg naar de overwinning was geen triomfantelijke weg.
Jezus ging de weg van het lijden, tot het kruis aan toe.
Juist door het kwaad te ondergaan, maakte hij het krachteloos.
Dat is wat mij zo trekt in Jezus, waardoor ik steeds weer getroffen word.
Dan is het toch ook niet gek
dat Jezus’ volgelingen ook met het kwaad te maken krijgen?
Dan leer je, zoals Paulus zegt in 2 Korintiërs 12,
dat echte kracht zichtbaar wordt in zwakheid.

4. Blijf bij de winnaar
dia 17 – blijf bij de winnaar
Ja, ik geloof dat Jezus koning is en dat Satan verloren heeft.
Maar Satan is een woedende verliezer,
en daarom is geloven nooit vanzelfsprekend.
Als christen ben je onderdeel van een strijd,
die je winnen kunt als je dicht bij de winnaar blijft!

dia 18 – 1. wapen je
Daar nog 2 dingen over.
Het eerste: wapen je.
Zoals Petrus in 1 Petrus 5 schrijft:
‘wees waakzaam, wees op uw hoede, want uw vijand, de duivel,
zwerft rond als een brullende leeuw, op zoek naar een prooi.
Stel u tegen hem teweer, gesterkt door uw geloof,
in het besef dat uw broeders en zusters, waar ook ter wereld,
onder hetzelfde leed gebukt gaan.’

Als je christen bent wordt je geloof aangevallen.
Of het nu door vervolging is, verleiding of twijfel.
Wees er niet verbaasd over, het hoort erbij!
Laten we niet doen alsof, als je eenmaal christen bent, het allemaal vanzelf gaat.
Het is gevaarlijk als we onszelf en elkaar dat wijsmaken.
Volgeling van Jezus zijn is elke dag weer een gevecht.
Dus zorg dat je scherp blijft!
Leef met Jezus, investeer in je relatie met hem,
en help elkaar om dicht bij Jezus te blijven!

dia 19 – wees niet bang
Het tweede: wees niet bang.
Petrus schrijft verder: ‘maar al moet u nog korte tijd lijden,
God, de bron van alle genade, heeft u geroepen
om in Christus Jezus deel te krijgen aan zijn eeuwige luister.
God zal u sterk en krachtig maken,
zodat u staande zult blijven en niet meer zult wankelen.’
Besef dat de draak geen poot meer heeft om op te staan,
rondloopt als een kip zonder kop.
Ja, hij kan het ons moeilijk maken,
maar hij heeft al bij voorbaat verloren!
Hij is een gemene, maar uiteindelijk een machteloze vijand.
Als je bij God bescherming zoekt, hoef je voor geen vijand bang te zijn!

dia 20 – advent
Daarom durf ik ook dit jaar kerst te vieren,
ook al lijkt er helemaal niets veranderd.
De vijand is verslagen, Jezus is koning, …,
en hij komt terug!
Amen.