Lucas 23:34a – Jezus, hij is goed tot het uiterste

Mark Veurink
Mark Veurink
3 april 2015

Lucas 23:34a – Jezus, hij is goed tot het uiterste

image_pdfimage_print

De hele wereld keert zich tegen Jezus, neemt hem niet serieus in wie hij is. En wat doet Jezus? Hij bidt voor zijn vijanden! Hij reageert vol liefde. Want hij ziet geen boze wereld, maar kwetsbare mensen.
Voor preeklezers: ik hoor graag als mijn preek ergens gelezen wordt. Neem dan even contact met mij op: hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie
Stil gebed
Votum en groet
Zingen: LvK Lied 175 : 1 en 2
Gebed
Lezen: Lucas 22 : 66 – 23 : 12
Zingen: Psalm 2 : 1 en 4
Lezen: Lucas 23 : 13 – 25
Zingen: LvK Lied 181 : 1, 2 en 6
Lezen: Lucas 23 : 26 – 34a
Overdenking
Zingen: LvK Lied 189 : 2, 3 en 4
Lezen: Lucas 23 : 34b – 46
Stilte en doven paarskaars
Zingen: Psalm 31 : 1, 2 en 3
Lezen: Lucas 23 : 47 – 56
Zingen: GKB Gezang 90 : 1 en 2
Gebed
Collecte
Zingen: LvK Lied 192 : 1, 2, 5 en 6
Zegen

Jezus, hij is goed tot het uiterste

Inleiding
dia 1 – Groningen
Ik ben blij dat ik niet in Groningen woon.
En dat terwijl ik niet eens een Fries ben…
Nee, ik heb het over de aardbevingen.
In Groningen wordt al jarenlang naar gas geboord,
en is ook al jaren sprake van aardbevinkjes.
Steeds iets zwaarder.
Maar ja, bewijs maar eens dat die bevingen met de gaswinning te maken hebben…
De Groningers wisten het al lang,
maar er was niemand die er naar luisterde.
Niemand die de Groningers serieus nam.

dia 2 – aardbevingsschade
Je zult maar een schattig en oud huisje hebben gekocht op het Groningse platteland,
om er met je spaargeld en veel vrije uren iets moois van te maken.
Maar dan ontdek je tot je verbijstering dat er een grote scheur is ontstaan
in de gevel van je prachtige huisje.
Die zaten er gisteren nog niet!
Als er nog meer scheuren bij komen,
is er nog maar een mogelijkheid: renoveren.
En wie gaat dat betalen…?

Jarenlang werden de Groningers van het kastje naar de muur gestuurd.
Kort geleden kwam er een vernietigend rapport over uit van een onderzoekscommissie:
de belangen van Groningers zijn opgeofferd aan economische belangen.
Eindelijk erkenning voor de Groningers.
Maar de problemen zijn er niet mee opgelost.
In Den Haag wordt volop gediscussieerd,
maar dat brengt de veiligheid niet terug als je in Groningen woont.
Wat is het frustrerend om zo machteloos te zijn,
frustrerend dat je niet serieus genomen wordt!
Ik snap wel dat veel Groningers woedend zijn!

dia 3 – Jezus, hij is goed tot het uiterste
Daarmee komen we bij het kruis.
Jezus wordt ook volstrekt niet serieus genomen.
Wat moet dat frustrerend voor hem zijn:
hij komt de wereld redden maar de wereld wil hem niet.
Maar Jezus wordt niet woedend.
Hij reageert juist vol liefde.
Jezus, hij is goed tot het uiterste.

1. Jezus wordt miskend
dia 4 – Jezus wordt miskend
Jezus wordt niet serieus genomen.
O ja, er waren massa’s mensen die graag naar hem luisterden.
Jezus kon inspirerend vertellen.
En als hij de Farizeeën de les las, dat was puur genieten!
Maar Jezus wordt niet serieus genomen in wie hij is:
de Zoon van God die naar de wereld gekomen is om te redden.
Jezus wordt miskend.
En het brengt hem aan het kruis.

dia 5 – Jezus gekruisigd omdat hij niet serieus wordt genomen
Jezus is helemaal alleen.
Zijn beste vrienden, de twaalf leerlingen,
hebben hem in de steek gelaten toen het echt spannend werd.
Er is niemand die het nog voor Jezus opneemt.
Hij staat er alleen voor.

Vroeg in de ochtend wordt Jezus voorgeleid aan de leiders van het volk.
Het is geen geheim dat ze niets van Jezus moeten hebben.
Ze zien hem als een onruststoker met gevaarlijke ideeën.
Jezus heeft het hoog in de bol: alsof hij van God zou komen.
Wat een onzin!
En als Jezus dan ook nog suggereert dat hij de Zoon van God is,
is het voor de leiders klaar:
deze Jezus is een gevaar voor het volk en de Joodse godsdienst.
Ze zien Jezus niet zoals hij is, en daarom moet hij sterven.

En dan komen Pilatus en Herodes in beeld.
Geen van beide heeft zin zijn vingers aan Jezus te branden.
Ook zij nemen Jezus niet serieus.
‘Bent u de koning van de Joden?’ vraagt Pilatus.
‘U zegt het’, antwoordt Jezus.
Pilatus zal wel denken: wat voor een idioot hebben die Joden nu weer gevonden…
‘De koning van de Joden…’, ja, vast, en ik ben dan zeker keizer Augustus…
Jezus heeft ze gewoon niet helemaal op een rijtje,
maar daar krijg je de doodstraf nog niet voor.

De Joodse leiders zijn het daar niet mee eens.
Ze jutten het volk op, en al snel galmt het rond: ‘kruisig hem, kruisig hem!’
Dat hetzelfde volk nog geen week geleden Jezus juichend in Jeruzalem onthaalde,
dat is blijkbaar alweer vergeten.
Wat is roem toch vergankelijk.
De lof van het volk blijkt niks waard.
En Pilatus blijkt een zwakkeling.
Wat kan het hem eigenlijk allemaal schelen.
Als die Joden zo nodig iemand willen kruisigen, dan doen ze dat toch lekker?
Dan moet Jezus daar maar voor geofferd worden.

Zo komt Jezus aan op Golgotha.
Soldaten spijkeren hem aan het kruis,
ze voeren ook maar hun opdracht uit.
Ze hebben er geen idee van wie ze kruisigen.
Jezus komt te hangen tussen twee misdadigers.
‘Dat zal zijn verdiende plek wel zijn’, denken ze.
Jezus wordt gezien en behandeld als een misdadiger.
Jezus wordt gekruisigd omdat hij wordt miskend in wie hij is:
de Zoon van God.
In plaats daarvan eindigt hij tussen het soort waar hij altijd mee omging.
In het midden, alsof hij een maffialeider is.

dia 6 – de hele wereld tegen Jezus
Onbegrijpelijk dat dit zo heeft kunnen gebeuren.
Iedereen ziet toch dat Jezus nooit gekruisigd had mogen worden?
Hoe kan het dat de hele wereld zich zo tegen Jezus keert?
Dat het kwaad tot het uiterste zichtbaar wordt?
Hoe blind konden ze zijn?!

Maar Jezus wordt niet alleen miskend door zijn tijdgenoten.
Hoe serieus neem jij Jezus zelf?
Hij is de Heer van je leven, hij heeft het voor het zeggen,
maar wat ben ik graag zelf de baas in mijn leven.
Wat denk ik makkelijk dat ik het zonder Jezus ook wel redt.
Misken ik Jezus.
Daarmee ben ik net zo goed verantwoordelijk
voor dat grote onrecht dat Jezus treft.
Het is de hele wereld tegen Jezus.

2. Jezus reageert met erkenning
dia 7 – Jezus reageert met erkenning
En dan komt dat gebed van Jezus:
‘Vader, vergeef hun, want ze weten niet wat ze doen.’
De wereld miskent Jezus, wil hem niet als Heer.
Maar Jezus zegt niet: ‘dan wil ik ook niets met de wereld te maken hebben.’
Hij blijft de wereld, al die mensen die hem miskennen, serieus nemen.
Hij reageert met erkenning:
Jezus begrijpt waarom ze hem kruisigen,
en Jezus reageert vol bewogenheid.

dia 8 – Jezus beantwoordt onrecht met liefde
Ik vind dit een van de indrukwekkendste bijbelverzen.
Wat met Jezus gebeurt is puur kwaad:
de kruisiging, de bespotting, de minachting.
Een en al geweld en onrecht.
En wat doet Jezus? Hij bidt voor zijn vijanden!
Onvoorstelbaar mooi!
De soldaten die Jezus aan het kruis spijkeren hebben zoiets nog nooit meegemaakt.
Ze kruisigen wel vaker mensen, en krijgen dan heel wat lelijks over zich heen.
Jezus doet het compleet tegenovergestelde: hij vloekt niet, hij zegent!

Dat is trouwens precies wat hij zijn leerlingen heeft geleerd, bijvoorbeeld in Lucas 6
‘Heb je vijanden lief, wees goed voor wie jullie haten,
zegen wie jullie vervloeken, bid voor wie jullie slecht behandelen.’
Als je wel eens het gevoel hebt dat je onrechtvaardig wordt behandeld,
weet je hoe moeilijk deze opdracht is.
Het is zo makkelijk gezegd, maar in de praktijk…
Voor Jezus zijn het niet maar mooie woorden:
hij maakt zijn woorden waar.
Zelfs nu de hele wereld zich tegen hem keert,
het kwaad over hem wordt uitgestort.
Jezus brengt het goede tot het uiterste in de praktijk.

Zelfs aan het kruis is Jezus niet met zichzelf bezig maar met anderen.
En als hij nou bezig was met zijn geliefden,
dan kon je er tenminste nog iets van begrijpen…
Maar Jezus is bezig met zijn vijanden: hij zoekt het beste voor hen.
Of eigenlijk zijn die vijanden ook zijn geliefden: Jezus doet het voor hen.
Voor zijn leerlingen, de Joodse leiders, Pilatus en Herodes, het Joodse volk,
voor jou, en jou, en jou, voor mij!
Steeds weer als je hem miskent, mag je denken aan dit gebed:
‘Vader, vergeef hun.’

dia 9 – Jezus heeft oog voor kwetsbare mensen
Jezus doet beroep op dat de mensen niet weten wat ze doen.
Een excuus dat vaak gebruikt wordt: ‘ik wist het niet’.
‘Nee, maar je had het wel moeten weten.’
Wisten de mensen echt niet wat ze deden?
Het is toch overduidelijk dat een onschuldige wordt gekruisigd?
Maar zelfs als ze echt dachten dat Jezus een misdadiger was,
iemand die in die tijd nu eenmaal de kruisdood verdiende,
dan nog hadden ze het toch wel kunnen weten?
Hoe kunnen ze zich verschuilen achter onwetendheid?
Drie jaar lang heeft Jezus verteld over zichzelf en zijn Vader,
was dat dan nog niet genoeg?
Zelfs vandaag nog is hij Gods Zoon en Koning van de Joden genoemd!
En toch zegt Jezus: ‘want ze weten niet wat ze doen.’
Want Jezus ziet geen boze wereld maar kwetsbare mensen.
Mensen die bang zijn voor Jezus of voor wat Jezus van hen vraagt.
Mensen die maar niet beseffen wie Jezus werkelijk is.
Mensen zoals ik.
Jezus erkent dat, en bidt voor je!

3. Laat je overwinnen
dia 10 – laat je overwinnen
Hoe veel kwaad Jezus ook over zich heen krijgt,
hij blijft reageren met het goede.
Laat dat goede ook jou overwinnen.

dia 11 – geef je over aan Jezus’ goedheid
In Handelingen 3 komt Petrus terug op dat gebed van Jezus.
Hij zegt: ‘volksgenoten, ik weet dat u uit onwetendheid hebt gehandeld,
evenals uw leiders. (…)
Wend u af van uw huidige leven
en keer terug tot God om vergeving te krijgen voor uw zonden.’
De onwetendheid heeft niet het laatste woord.
Je mag weten wie Jezus is: de Zoon van God, je Redder en Heer,
die gekomen is om de wereld te verlossen.
Met zijn goedheid wil hij al het kwaad dat in jou is overwinnen.
Zwicht voor Jezus’ goedheid, geef je eraan over.
Ook steeds weer als het kwaad de kop opsteekt.
Want het kwaad zal blijven trekken,
en er zullen momenten zijn dat je niet beseft wie Jezus is.
Dat je Jezus kruisigt.
Laat je dan weer door zijn goedheid overwinnen.
Dan sterft je oude mens met Christus.

dia 12 – hoe zie jij Jezus?
De eerste die beseft dat er een vreselijke vergissing is gemaakt,
de eerste die Jezus wél serieus neemt,
en zich aan zijn goedheid overgeeft,
is een Romeins officier, een centurio.
Als Jezus zijn laatste adem uitblaast, zegt hij:
‘werkelijk, deze mens was een rechtvaardige!’
Zie jij het ook?
Amen