Johannes 15:5 | Vruchtbaar geloven

Mark Veurink
Mark Veurink
15 april 2018

Johannes 15:5 | Vruchtbaar geloven

image_pdfimage_print

Christen zijn is niet hetzelfde als afwachten. Nu Jezus bij zijn Vader is, gaat hij door met zijn werk door zijn volgelingen heen. Als je aan Jezus verbonden bent, draag je vrucht. Dat is dan ook het geheim van een bloeiend geloofsleven en een aantrekkelijke kerk: blijf dicht bij Jezus!
Voor wie deze preek in een kerkdienst wil gebruiken: graag ontvang ik een melding op hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie
Zingen: GKB Psalm 95 : 1, 2 en 3
Stil gebed
Votum en groet
Zingen: NLB Gezang 656 : 1, 2 en 3
Gebed
Kinderen naar club
Leefregels: Galaten 5 : 13 – 26
Zingen: GKB Gezang 164 (canon)
Lezen: Johannes 15 : 1 – 17
Zingen: NLB Psalm 80 : 4, 6 en 7
Preek over Johannes 15 : 5
Zingen: NLB Gezang 838 : 1, 3 en 4
Kinderen terug
Gebed
Collecte
Zingen: Opwekking 710
Zegen

Vruchtbaar geloven

Inleiding
dia 1 – ziek
3 Weken geleden was ik ziek.
De griep die half Nederland al geveld had, kreeg ook mij in z’n greep.
Dus ik was heel erg zielig – vraag maar aan mijn vrouw…

Nu duurde die griep wel erg lang.
Ik ben wel eens 1 of 2 dagen ziek,
maar dat ik een hele week het liefst in bed lig,
dat heb ik volgens mij nog nooit eerder meegemaakt.
Dus toch maar eens de huisarts gebeld voor een afspraak – wat ik ook nooit doe.
Maar het was een vruchtbaar bezoekje.
Binnen 5 minuten stond ik weer buiten,
mét een recept voor een antibiotica-kuurtje.
Thuis ben ik direct met de kuur begonnen,
en tot mijn grote verbazing voelde ik me binnen een uur weer lekker,
na een week waarin mijn hele lichaam zeurde.
Natuurlijk, ik was er nog niet,
ik was blij dat ik nog even rustig aan kon doen om wat aan te sterken,
maar vanaf mijn bezoek huisarts was de stijgende lijn ingezet.

Het lijkt me dat je het daar als huisarts ook voor doet.
Het is fijn als je werk resultaat heeft.
Liever zo dan dat ik na een week weer op het spreekuur zou verschijnen
met de mededeling dat het allemaal niets heeft geholpen.
Resultaat is mooi!

dia 2 – leren
Je gaat ook niet een avond, misschien zelfs tot diep in de nacht,
leren voor een belangrijke toets
om vervolgens een 3,5 te halen.
Natuurlijk, dat kan gebeuren, en dat is balen.
Dan heeft jouw blokken helemaal geen zin gehad.
Als je toch een nacht doorhaalt om te leren,
dan wil je ook wel graag resultaat zien.

dia 3 – vruchtbaar geloven
Resultaat: daar heeft Jezus het ook over.
Dat lees je in Johannes 15:5:
‘Ik ben de wijnstok en jullie zijn de ranken.
Als iemand in mij blijft en ik in hem, zal hij veel vrucht dragen.
Maar zonder mij kun je niets doen.’
Als wij in Jezus blijven, gebeurt er iets: we dragen vrucht!
In Jezus geloven werkt iets uit, heeft resultaat.
Daarom is het thema vanmorgen: vruchtbaar geloven.

1. Verlangen naar vrucht
dia 4 – verlangen naar een bloeiend geloof
‘Blijf in mij’, zegt Jezus, ‘dan zul je vrucht dragen.’
Wat een heerlijke belofte is dat!
Ik denk dat iedereen die in Jezus gelooft hier wel naar verlangt.
Zoals een huisarts blij is als zijn behandeling resultaat heeft,
zoals je blij bent als je na een nacht blokken ook een hoog cijfer haalt,
zo wil je als volgeling van Jezus ook vrucht dragen.

In je persoonlijke leven.
Dat je merkt dat geloven je een ander mens maakt.
We hebben uit Galaten 5 gelezen over de vrucht van de Geest.
Over liefde, vreugde en vrede,
over geduld, vriendelijkheid en goedheid,
over geloof, zachtmoedigheid en zelfbeheersing.
Wat is het heerlijk als je bij jezelf steeds meer van die vruchten ziet.
Dat je bijvoorbeeld een driftkikker bent, dat is nu eenmaal je karakter,
maar dat je merkt dat je jezelf steeds beter kunt beheersen.
Of dat je een somberaar bent,
maar je merkt dat geloven in Jezus je vreugde geeft,
en dat daardoor je sombere inslag je leven niet beheerst.
Helemaal mooi is het als anderen dat ook aan je zien:
‘wat is dat aan jou, dat je zo’n rust over je hebt?
Kun je mij leren hoe ik dat ook kan krijgen?’

Ook als gemeente verlangen we naar vrucht.
We willen graag een bloeiende, groeiende, levendige en aantrekkelijke gemeente zijn.
Een gemeente waar het helemaal geen vraag is
of je op zondag wel of niet naar de kerk gaat,
omdat het zo fijn is er te zijn dat je het echt ziet als het hoogtepunt van je week.
Dat je geen betere manier kunt bedenken om de week te beginnen
dan samen te zijn met de gemeente.
Een gemeente waar je ook niet op het laatste moment nog binnenkomt,
maar waar je het liefst een half uur voor de dienst er al bent,
omdat je zo graag andere gemeenteleden ontmoet,
en dat het dan zo goed is samen dat de dienst maar een kwartiertje later begint.
Een gemeente waar we elke week gasten mogen verwelkomen,
die zich direct thuis voelen omdat de sfeer goed is.
Een gemeente die onmisbaar is voor je geloof,
en waar je enthousiast over vertelt aan anderen.

dia 5 – vrucht: laten delen in Gods liefde
Want dát is vrucht dragen.
Als wij vrucht dragen, dan is de liefde in alles te proeven.
In het gedeelte dat we uit Johannes 15 lazen,
heeft Jezus het eerst over vrucht dragen, en daarna over liefde.
Daar komt vrucht dragen uiteindelijk op neer:
blijf in de liefde van Jezus, heb elkaar lief.
Geen gemakkelijke opdracht, want Jezus vertelt hoe ver die liefde gaat:
‘er is geen grotere liefde dan je leven te geven voor je vrienden.’
En dat is voor Jezus geen grootspraak: het is precies wat hij gaat doen.
Liefde is dé vrucht, ook in Galaten 5:
al die vruchten van de Geest beginnen met de liefde.

Maar die liefde is niet alleen naar binnen toe,
dat je het als gemeente goed hebt met elkaar,
maar de buitenwereld op afstand houdt.
Jezus zegt juist:
‘ik heb jullie opgedragen om op weg te gaan en vrucht te dragen.’
Op weg gaan: dat zegt Jezus vaker als hij zijn leerlingen er op uitstuurt
om de wereld te vertellen over het koninkrijk van God.
Vrucht dragen is ook dat die liefde van Jezus naar buiten gaat.
Dat Gods liefde door jou heen anderen bereikt.
Dat we een gemeente zijn waar mensen in aanraking komen met Jezus,
dat we uitstralen hoe goed het is met Jezus te leven.
We zijn een vruchtbare gemeente als mensen tot geloof komen.

dia 6 – of is het allemaal voor niets geweest?
Jezus zegt dit allemaal als de vrucht verder weg lijkt dan ooit.
Het is donderdagavond.
Eerder die avond hebben Jezus en zijn leerlingen gegeten.
Na het eten ontstond er een heel gesprek aan tafel – dat is Johannes 14.
Aan het einde van dat hoofdstuk zegt Jezus: ‘kom, laten we hier weggaan.’
Ik houd het er maar op dat ze dat inderdaad hebben gedaan,
dat ze hun sandalen hebben aangetrokken voor een avondwandeling.
Ze gaan op weg naar de olijfgaard – het einde tegemoet.
Want dat is het: in de olijfgaard zal Jezus gearresteerd worden,
en dan is het afgelopen.
Is het dan allemaal voor niets geweest?
Het lijkt erop dat Jezus’ eigen leven vruchteloos blijft.
Hij heeft zijn best gedaan, hij heeft ook een beweging op gang gebracht,
maar dat wordt nu vroegtijdig ten einde gebracht.
Juist nu lijkt het dat het leven van Jezus zinloos is geweest, zonder resultaat.

Tijdens die laatste avondwandeling begint Jezus over de wijnstok en de vruchten.
Precies wat de leerlingen nodig hebben.
Ze hebben 3 jaren van hun leven aan Jezus gegeven.
Jaren waar ze ook heel wat andere dingen hadden kunnen doen.
Bouwen aan een carrière, bouwen aan een huis, bouwen aan een gezin.
Maar dat hebben ze allemaal op een lager pitje gezet,
want Jezus had op hen een onweerstaanbare aantrekkingskracht.
Wat hebben ze deze jaren veel geleerd – ze hadden ze nooit willen missen.
Maar is het nu voorbij?
Eindigt het in een grote domper,
en moeten ze na de onvermijdelijke dood van Jezus
weer terug naar het leven zoals het was voor Jezus kwam?

2. Vruchtbaar geloven
dia 7 – Jezus is de wijnstok: visitekaartje van God (wijnstok)
En dan zegt Jezus: ‘nee!
Het wordt allemaal anders, zeker weten.
Ik ga terug naar mijn Vader.
Het zal niet meer zo worden als de afgelopen 3 jaren.
Maar die jaren waren nog maar het begin!
De beweging die ik in gang heb gezet, stopt niet.
Door jullie heen ga ik verder met mijn werk!’

Jezus vergelijkt zichzelf met een wijnstok, een druivenplant.
Misschien wel omdat ze tijdens hun avondwandeling langs een wijngaard liepen,
en Jezus aan de hand van de wijnstokken die iedereen daar ziet
nog eens uitlegt wie hij is.
Jezus is niet zomaar een wijnstok, maar de wáre wijnstok.
In de bijbel, in het Oude Testament,
wordt Israël op verschillende plaatsen met een wijnstok vergeleken.
Bijvoorbeeld in Psalm 80, waar we al uit zongen.
Als je in Amsterdam een van de vele souvenirwinkels binnenloopt,
vindt je overal tulpen, klompen en molens – en wiet.
Dat zijn onze nationale symbolen.
In de souvenirwinkels van Jeruzalem staat alles in het teken van de wijnstok.

Maar die wijnstok is wel een pijnlijk symbool.
In Jesaja 5 gaat het over hoe teleurgesteld God is in zijn wijngaard.
Het was Gods bedoeling dat Israël dicht bij God zou leven,
dat het leven in Israël daardoor goed zou zijn,
en dat andere volken daardoor aangetrokken zouden worden tot Israëls God.
Maar daar is bitter weinig van terecht gekomen.
Israël had moeten bloeien, en zo een visitekaartje van God moeten zijn,
maar volgens Jesaja 5 hangen er slechts wrange druiven.
Van deze wijngaard wil je geen wijntje!

Maar Jezus is de wáre wijnstok.
Eentje waar heerlijke druiven aan hangen!
Jezus wordt gedreven door de liefde van de Vader,
en iedereen, zelfs Jezus’ vijanden, merkt dat aan hem.
Jezus wijst steeds naar de Vader,
nodigt steeds uit om de Vader te eren.
Jezus is hét visitekaartje van God.

dia 8 – Jezus draagt vrucht door zijn volgelingen heen
Uniek aan deze ik-ben-uitspraak van Jezus,
is dat hij niet alleen ‘ik ben’ zegt, maar ook ‘jullie zijn’.
Jezus is de wijnstok, zijn leerlingen, zijn volgelingen,
en daar horen Jezus’ volgelingen vandaag net zo goed bij, zij zijn de ranken.
Nu moet ik bekennen dat ik van plantenkunde niet zoveel verstand heb,
en ik me bij ranken dus niet echt een goede voorstelling kan maken.
Ik heb nog geprobeerd op internet uit te zoeken hoe dat zit,
maar ik ben er weinig wijzer van geworden…
Toch denk ik dat het beeld wel duidelijk is:
druiven groeien niet direct aan de stam, daar zit altijd nog iets tussen.
Dát zijn de volgelingen van Jezus.

Het leven van Jezus is niet vruchteloos,
ook niet als hij na Pasen teruggaat naar zijn Vader.
Jezus draagt vrucht door zijn volgelingen heen.
De verbondenheid tussen Jezus en zijn leerlingen blijft,
ook al is het anders dan het in de afgelopen 3 jaren was.
Als wij aan Jezus verbonden blijven,
dan stroomt de liefde van Jezus door ons heen,
en dan worden de vruchten van Jezus werk in ons zichtbaar.
In je eigen leven: dat je steeds meer op Jezus gaat lijken.
En in de gemeente: dat we een bloeiende gemeente zijn.

Er zit wel een andere kant aan.
Een harde kant ook.
Er zijn ranken die geen vrucht dragen.
Gelovigen, aan wie niet te merken is dat ze bij Jezus horen,
waar Jezus liefde niet doorheen stroomt.
Kerken, die in zichzelf gekeerd zijn.
Dan zegt Jezus: ‘zulke ranken, daar heb ik niets aan.
Ze zitten alleen de groei van de andere ranken maar in de weg.’
Deze ranken worden afgesneden van de wijnstok.
Vrucht dragen is voor christenen niet een extraatje,
iets voor de Jesus-freaks onder ons.
Als je als christen geen vrucht draagt, dan is er iets goed mis!

dia 9 –uiteindelijke doel: de grootheid van de Vader
Het christelijk geloof wordt wel eens vertekent.
Alsof het er om gaat dat je in Jezus gelooft,
dat hij is gekruisigd en opgestaan,
dat daardoor jouw zonden worden vergeven
en je in de hemel mag komen, het einddoel.
En op zich is dat nog waar ook,
maar het is wel een verknipt, een half evangelie.
Jezus zet het in Johannes 15 anders neer.
Geloven in Jezus is veel meer dan bepaalde dingen voor waar houden.
Het is in Jezus blijven, innig aan hem verbonden zijn.
Als dat zo is, dan draag je vrucht.
En dan komt er een heel ander einddoel, vers 8:
‘de grootheid van mijn Vader zal zichtbaar worden
wanneer jullie veel vrucht dragen.’
Hét doel is de grootheid van de Vader!

Daarom is het ook zo pijnlijk als onder christenen geen liefde te proeven is:
dan zijn we niet bepaald een aanbeveling voor de Vader.
Maar dragen we vrucht, als christen en als gemeente,
dan is dat niet alleen mooi voor ons,
omdat dat een fijne, positieve sfeer geeft,
maar geven we vooral de Vader eer!

3. Zelf aan de slag?
dia 10 – zelf aan de slag?
Nu heb ik vorige week juist gezegd
dat geloven geen kwestie is van stappenplannen.
Jezus zegt: ‘ik ben de weg’ –
dat betekent dat, hoe hard we het ook proberen,
we met alles wat wij doen niet dichter bij God komen.
Er is maar één manier: dicht bij Jezus leven, die je bij God brengt.
Moeten we nu toch weer zelf aan de slag?

dia 11 – een opdracht, maar vooral een belofte!
Jezus geeft zeker opdrachten.
‘Blijf in mijn liefde.’
‘Mijn gebod is dat jullie elkaar liefhebben.’
‘Ik draag jullie op om op weg te gaan en vrucht te dragen.’
Maar het zijn geen dingen om zelf mee aan de slag te gaan.
Jezus zegt ook: ‘zonder mij kun je niets doen.’
Het begint met het dicht bij Jezus blijven!
En als je dat doet, gebeurt er wat.
Dat is een opdracht, zeker, maar het is nog meer een belofte.
Jezus zegt: ‘als iemand in mij blijft en ik in hem,
zál hij veel vrucht dragen.’
Jezus zegt dus niet dat je dan veel vrucht móet dragen,
maar dat het zal gebeuren!
Laat Jezus’ liefde binnenkomen, dan zal het je in beweging zetten.

4. Het geheim van vrucht
dia 12 – het geheim van vrucht
Het is fijn om resultaat te zien,
en het is ook de bedóeling dat christenen vrucht dragen.
Het verlangen naar dat je meer op Jezus gaat lijken,
het verlangen naar de vrucht van de Geest,
het verlangen naar een bloeiende, aantrekkelijke gemeente:
dat is een goed verlangen.
Maar wat is het geheim?

dia 13 – het begint met dicht bij Jezus blijven
Wij hebben vaak de neiging het te zoeken in vormen en plannen.
En er is helemaal niets mis mee
om met enige regelmaat bestaande vormen kritisch tegen het licht te houden.
Zijn we nog op de goede weg,
of doen we de dingen zo omdat we ze altijd zo gedaan hebben?
Soms moeten dingen veranderen,
soms moet je gewoon actie ondernemen.

Maar het geheim van vruchtbaar geloven
is zo eenvoudig, en tegelijk zo moeilijk:
blijf heel dicht bij Jezus Christus.
Als wij een bloeiende gemeente willen zijn
en het zoeken in vormen en actieplannen,
dan zitten we op het verkeerde spoor.
Het begint met dat we hecht aan Jezus verbonden zijn.

dia 14 – 1. laat je snoeien (snoeischaar)
Daarover nog 2 dingen.
Het eerste: soms moet er gesnoeid worden.
Jezus zegt: ‘elke rank die vrucht draagt, snoeit mijn Vader bij.’
Bij een druivenplant kan het zijn
dat er zoveel bladeren zijn, dat de druiven in de schaduw hangen.
Dat kan ook in je leven als christen gebeuren:
dat er zoveel dingen in je leven zijn die jij belangrijk vindt,
dat alle energie daarheen gaat, en je nauwelijks vrucht draagt.
Je gaat op in je werk, je probeert je leven onder controle te houden,
je zit vol zorgen, je voelt druk om uit het leven te halen wat er in zit:
allemaal dingen waardoor je vruchten in de schaduw komen.
Laat je dan snoeien!

dia 15 – 2. houd Jezus’ woorden vast
Het tweede: Jezus verwijst naar zijn woorden en zijn geboden,
dat is waar je in moet blijven.
Dat is al iets tastbaarder dan ‘blijf in mij’.
Blijf bij wat Jezus heeft gezegd, wees daarmee vertrouwd.
Zoals ik ergens las:
‘richt je leven zo in dat je jezelf geen dag de kans geeft Jezus te vergeten.’

Blijf in Jezus – dat is het geheim van een vruchtbaar geloof.
Dat is het geheim van een bloeiende kerk.
Dan wordt de grootheid van de Vader in ons zichtbaar.
Amen.