HC Zondag 45 | Bidden, waarom zou je?

Mark Veurink
Mark Veurink
15 oktober 2017

HC Zondag 45 | Bidden, waarom zou je?

image_pdfimage_print

Bidden. Voor veel christenen is het lastig. Je zou wel een beter gebedsleven willen hebben, maar het komt er niet van. Waarom zou je eigenlijk bidden? Daar zijn allerlei redenen voor te geven, maar het begint met dat Gód het wil! Dat is ene stevige basis onder je gebedsleven.
Voor wie deze preek in een kerkdienst wil gebruiken: graag ontvang ik een melding op hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie
Zingen: Psalm 141 : 1 en 2 (LvK=GKB)
Stil gebed
Votum en groet
Zingen: Psalm 123 : 1 en 2 (LvK=GKB)
Gebed
Lezen: Deuteronomium 8 : 1 – 18
Lezen: 1 Tessalonicenzen 5 : 12 – 24
Lezen: HC Zondag 45
Zingen: LvK Gezang 78 : 1 en 2
Preek
Gebed, afgesloten met ‘onze Vader’
Zingen: Opwekking 520
Mededelingen
Collecte
Geloofsbelijdenis
Zingen: GKB Gezang 68 : 1, 2 en 3
Zegen

Bidden, waarom zou je?

Bidden, waarom zou je?
dia 1 – bidden, waarom zou je?
Bidden, waarom zou je?
Over die vraag denken we vanmiddag na.
De catechismus vraagt:
‘waarom is het gebed voor christenen noodzakelijk?’
Vrij vertaald: ‘bidden, waarom zou je?’

Misschien is het voor jou helemaal geen vraag.
Natúúrlijk bid je!
Bidden is ademhalen,
bidden is rechtstreeks contact met je Vader in de hemel,
dan is het toch helemaal geen vraag waarom je zou bidden?
Als jij zo iemand bent: gefeliciteerd.
En dat bedoel ik niet cynisch.
Bidden ís prachtig,
en als je dat ook zo ervaart is dat een heerlijke zegen.

dia 2 – voor de meeste christenen gaat bidden niet vanzelf
Maar ik ga er vanuit dat de meeste mensen bidden moeilijk vinden.
Ik in ieder geval wel.
Er zijn momenten dat ik graag bid,
dat ik voel: ‘ik wil nu bidden!’,
maar er zijn net zo goed momenten
dat ik me er echt toe moet zetten.
Bidden gaat bij mij niet vanzelf.

Als je op internet zoekt op ‘gebedsleven’,
dan kom je allemaal tips tegen
over hoe je je gebedsleven een nieuwe impuls kunt geven.
Dat zal wel niet voor niets zijn:
blijkbaar zijn veel christenen niet tevreden met hun gebedsleven.
Dát zijn dan nog de christenen
die zich daar in ieder geval niet bij willen neerleggen.

Er zijn er ook die het bidden maar helemaal opgeven.
Ik kwam een onderzoekje uit 2014 tegen
onder evangelische christenen in Engeland,
en daaruit blijkt dat 90% van hen regelmatig uit de bijbel leest,
maar slechts 31% dagelijks tijd neemt voor gebed.
En áls ze dan bidden zijn het vooral kleine schietgebedjes.
Dat vind ik best schokkend!

En tegelijk ook weer niet.
Want bidden is vreemd!
Je doet je ogen dicht,
om je even af te sluiten van de buitenwereld,
je vouwt je handen en praat met God,
zonder dat God iets terugzegt.
Wie zegt dat je niet maar wat in de lucht praat?
Is bidden niet gewoon de christelijke variant van mindfullness,
een manier om even stil te staan,
om in je chaotisch leven orde aan te brengen?
Maar wees dan eerlijk en laat God erbuiten!
Bidden is niet vanzelfsprekend.
Daarom is er alle reden om die vraag te stellen:
bidden, waarom zou je?

Bidden: omdat het verschil maakt?
dia 3 – bidden: omdat het verschil maakt?
Ik denk dat veel antwoorden op die vraag
uiteindelijk op hetzelfde neerkomen:
bidden doe je om wat je er aan hebt.

dia 4 – zoeken naar: Gods zegen
Je bidt bijvoorbeeld omdat je iets van God wilt.
Dat kan van alles zijn.
Het kan een gebed om genezing zijn,
terwijl dat er volgens artsen niet in zit.
Het kan een gebed zijn om Gods kracht voor deze dag.
Het kan een gebed zijn om meer geloof.
En het hoeft ook helemaal niet voor jezelf te zijn,
het kan een gebed zijn voor je ouders of grootouders,
een gebed voor je kinderen of kleinkinderen, enzovoort.
Je bidt omdat je iets van God wilt.

dia 5 – Gods wil
Iets anders is dat je kunt bidden om duidelijkheid.
Je staat voor een keuze,
en je wilt God in die keuze betrekken,
dus je vraagt God of hij je de weg wil wijzen.
Of je weet dat je Gods liefde wilt doorgeven,
maar je weet niet zo goed hoe,
en vraagt God of hij je het wil laten zien.

dia 6 – Gods rust
Je kunt ook bidden omdat je dan tot rust komt.
Dan gaat het er niet om dat God iets moet doen,
maar gewoon het praten met God is al fijn en bemoedigend.
Als je bidt, voel je je dicht bij God, en daarom bidt je graag.
Door te bidden kun je je zorgen even loslaten
en bij God zijn waar het goed is.

Er zijn vast nog wel meer redenen te bedenken om te bidden,
ik laat het nu even bij deze.
Vooropgesteld: het zijn mooie redenen om te bidden!
Als je zulke redenen hebt om te bidden
geloof je in de kracht van het gebed.
Houd dat vast!

dia 7 – maar wat als: het niet werkt?
Maar als deze redenen de enige zijn,
dan is dat een wankele basis.
De redenen om te bidden
kunnen zomaar redenen worden om níet te bidden.
Je wilt iets van God, maar God geeft het niet.
Heeft bidden dan wel zin?
Je zoekt duidelijkheid, maar krijgt het niet.
Het voelt alsof God jouw vragen negeert.
Je zoekt contact naar God, wilt dicht bij hem zijn,
maar ervaart alleen maar afstand.

dia 8 –je alles al hebt?
Of nog iets anders:
je hebt alles al en bent tevreden met je leven.
Er is niet direct iets dat je van God wilt, het leven is wel prima zo.
Dat is Deuteronomium 8.
Mozes blikt daar vooruit.
Het volk Israël is nog in de woestijn,
maar het duurt niet lang meer of ze zullen het beloofde land binnentrekken.
In de woestijn waren de Israëlieten heel direct van God afhankelijk.
God gaf hen eten: manna uit de hemel.
God zorgde ervoor dat hun kleren niet versleten.
Moet je nagaan: 40 jaar met 1 set kleding doen!
Maar in het beloofde land wordt alles anders.
Daar komt het eten niet uit de lucht maar van het land.
De kleren zullen weer gewoon slijten, maar gelukkig kun je nieuwe kleren maken.
Het leven zal heel anders worden,
‘maar,’ waarschuwt Mozes, ‘vergeet God niet!’
Dat is geen overbodige waarschuwing.
Als de Israëlieten straks gesetteld zijn,
als alles in het beloofde land draait, z’n gangetje gaat,
dan zouden de Israëlieten God zomaar kunnen gaan vergeten…
De geschiedenis leert ons dat dat inderdaad gebeurde.
Je komt het ook tegen in Psalm 103:
‘prijs de Heer mijn ziel, vergeet niet een van zijn weldaden.’
Blijkbaar is zo’n oproep nodig,
omdat wij geneigd zijn Gods weldaden te vergeten…
Wij zijn geneigd te stoppen met bidden
zodra we niet meer merken dat bidden verschil maakt.

dia 9 – uit jezelf: een wankele basis
Waarom zou je bidden?
Je kunt bidden omdat je er wat aan hebt,
omdat je merkt dat bidden je verder helpt.
En het is prachtig als je dat ervaart.
Maar maak je gebedsleven er niet van afhankelijk!
Als de reden om te bidden uit jezelf moet komen,
uit het verschil dat het gebed in jouw leven maakt,
dan maak je je gebedsleven veel te veel afhankelijk van jezelf.
Daar kun je geen gebedsleven op bouwen!

Bidden: omdat God het wil!
dia 10 – bidden: omdat God het wil
Bidden, waarom zou je?
Bidden is niet vanzelfsprekend,
en er kunnen best redenen uit jezelf zijn om te bidden,
maar die redenen alleen zijn niet genoeg.

dia 11 – stevige basis: omdat God het wil
Wat zegt de catechismus eigenlijk?
‘Omdat het gebed het voornaamste is
in de dankbaarheid die God van ons eist.’
Dat is heel andere taal!
Waarom zou je bidden? Omdat God het wil!
Bidden is een opdracht van God.
In de bijbel staan heel wat oproepen om te bidden,
en de meest veelomvattende hebben we gelezen in 1 Tessalonicenzen 5:
‘bid onophoudelijk.’
Waarom? Omdat God het zegt!

Dat klinkt misschien een beetje autoritair: ‘omdat ik het zeg!’
Er is ook wel meer over te zeggen,
de catechismus gaat ook verder met ‘bovendien’,
en geeft dan nog een reden om te bidden,
maar het begint wel híer: bid omdat God het wil!
Dát is een stevige basis voor je gebedsleven.
Dan hangt het niet meer af
van of jij het gevoel hebt dat bidden werkt,
of jij ervaart dat God naar je luistert.
Nee, God belooft dat hij luistert,
ook al voel jij daar soms helemaal niets van.
Maar toch blijf je bidden, omdat God het zegt.

Bidden gaat niet om wat wij er aan hebben.
Bidden moet je niet doen om er zelf beter van te worden.
Bidden draait om God, je doet het voor hém!
Gód wil graag dat je bidt, dat je met hem praat,
ook als dat jou niet direct iets oplevert.
In Psalm 141 staat:
‘laat mijn gebed voor u zijn als reukwerk,
mijn geheven handen als een avondoffer.’
Een offer is voor God,
laat ons gebed dat ook zijn!

dia 12 – soms komt het niet uit jezelf, maar blijf bidden!
Dat betekent dat je soms bid tegen je gevoel in.
Dat er uit jezelf geen enkele reden is om te bidden.
Soms voelt God ver weg,
soms voelt het alsof God je in de kou laat staan,
soms voelt het alsof je God niet nodig hebt.
Uit jezelf heb je dan geen reden om te bidden.
Maar God wil het, dus doe het wel!
In de afgelopen weken zijn we met Job bezig geweest.
Wat heeft Job gebeden!
Maar het leek wel alsof zijn gebeden niet aankwamen.
Job voelde zich alleen.
Als Job zou bidden omdat bidden werkt,
dan had hij al heel snel de handdoek in de ring gegooid.
Maar Job bleef zichzelf voorhouden dat God luistert,
ook al voelde hij er niets van.
Dus blijf bidden, ook als het zinloos voelt.
En de ene keer bid je dan vol overgave en vol overtuiging,
de andere keer weifelend en twijfelend,
maar blijf met je hemelse Vader praten!

Bidden = Leven
dia 13 – bidden = leven
Bidden, waarom zou je?
Omdat God het wil!
Maar is dat alles?
Is bidden ook nog ergens goed voor?
Ik zei al: er valt meer te zeggen,
de catechismus gaat verder met ‘bovendien’.
‘Bovendien wil God zijn genade en zijn heilige Geest
alleen geven aan hen die van harte en zonder ophouden
hem daarom bidden en daarvoor danken.’
Anders gezegd: bidden is leven.

dia 14 – een experiment… (Bell)
Wat zou er gebeuren als je helemaal stopt met bidden?
Ik zou zeggen: don’t try this at home…
Een voorganger in de Verenigde Staten,
een zekere Ryan Bell, wilde het weten:
welk verschil maakt het christelijk geloof nu echt?
Hij besloot een jaar lang te leven als atheïst,
dus ook een jaar lang niet te bidden,
om te ontdekken wat hij nou echt zou missen.
Zijn conclusie: helemaal niets.
Hij vond zijn jaar als atheïst zo overtuigend,
dat hij nu definitief atheïst geworden is.

Wat moet je met zo’n verhaal?
Zelf zegt Bell dat hij tot de ontdekking is gekomen
dat geloven hem is aangepraat.
Dat is een manier om er tegenaan te kijken.
Ik wil er ook graag van een andere kant naar kijken.
Kun je verwachten dat als je een jaar lang niet bidt,
je geloof nog altijd overeind staat?
Ik denk het niet!
Geloven is een relatie met God hebben.
Als je die relatie een jaar lang parkeert,
is het dan gek dat God een vreemde voor je is geworden?!
Als ik mijn huwelijk een jaar zou parkeren,
onder het motto ‘een man weet pas wat ie mist als ze er niet is’,
dan is de kans klein dat dat huwelijk nog te redden is…
Een weekendje zonder elkaar, dat kan nog best positief zijn,
maar een jaar lang bewust alle communicatie stopzetten?!

dia 15 – bidden is léven met Jezus
Want dát is bidden: communiceren met God,
investeren in je relatie met hem.
Bidden maakt het verschil
tussen geloven dat er wel ‘iets’ is, een hogere macht ofzo,
omdat het er niet in wil dat dit alles is,
én een relatie hebben met God.
En díe relatie, dát is leven!
Jezus zegt in Johannes 11:
‘Ik ben de opstanding en het leven.
Wie in mij gelooft zal leven, ook wanneer hij sterft,
en ieder die leeft en in mij gelooft zal nooit sterven.’
In Jezus geloven, Jezus kennen,
en dan niet van horen zeggen, maar als persoon, dát is leven.
Bidden gaat om die relatie.

dia 16 – bidden en dankbaar leven: een wisselwerking
Bidden heeft ook alles te maken met dankbaar leven.
De catechismus maakt die koppeling,
maar ook in 1 Tessalonicenzen 5 staat het naast elkaar:
‘Wees altijd verheugd, bid onophoudelijk, dank God onder alle omstandigheden.’
‘Bid onophoudelijk’, dat is een vreemde opdracht
als je denkt aan dat je dan de hele dag met God praat.
Waar het om gaat is dat je relatie met God de hele dag door gaat,
dat er steeds een open lijn met hem is,
en dat begint met dankbaarheid.
Dat werkt 2 kanten op.
Aan de ene kant is het zo dat als je God dankbaar bent, je het hem ook vertelt.
Daar nodigt God je toe uit.
God heeft jou alles gegeven: je leven, je bezit, je relaties,
maar ook zijn liefde en genade, zelfs zijn Zoon.
Bidden is God antwoorden,
is allereerst God danken voor alles wat hij gedaan heeft!

Maar het werkt ook andersom:
wanneer je bidt, groeit ook je dankbaarheid.
In Deuteronomium 8 werd gewaarschuwd: vergeet God niet.
Bidden is een fantastische manier om God én jezelf te herinneren
aan alles wat God voor je gedaan heeft.
Als het eten op tafel staat kun je direct aanvallen,
maar je kunt ook eerst God danken:
dat helpt om te beseffen dat eten niet vanzelfsprekend is.

Dan kun je ook altijd verheugd zijn, zoals Paulus dat zegt.
Niet omdat God je alles geeft wat je vraagt,
niet omdat het in jouw leven zo voorspoedig gaat,
maar omdat God zijn Zoon voor jou heeft gegeven,
omdat hij je kent en een relatie met je wil,
omdat hij jou echt, eeuwig leven geeft!

Praktijk: gebedsleven
dia 17 – praktijk: gebedsleven
Bidden is voor christenen onmisbaar.
Tegelijk blijft staan: veel christenen vinden bidden moeilijk.
Het wordt alleen maar moeilijker als het uit jezelf moet komen,
en je direct moet zien wat je er aan hebt.
Ik denk dat het dan wel verder helpt
dat bidden een opdracht van God is.
Ik wil nog twee dingen zeggen
over wat dat voor je concrete gebedsleven kan betekenen.

dia 18 – niets mis met structuur! (klok)
Het eerste: met structuur is niets mis.
Wacht niet met bidden
tot je zelf spontaan de behoefte voelt om te bidden.
Bidden moet je gewoon doen, het is een opdracht.
Soms voel je in alles dat je wilt bidden,
en zulke ervaringen zijn heerlijk,
maar soms moet je je er ook toe zetten
en bid je omdat dat je gewoonte is.
Daar is niets mis mee!
Speel vaste momenten om te bidden en het spontaan gebed niet tegen elkaar uit.
Natuurlijk is het mooi als je spontaan de behoefte voelt te bidden,
doe dat dan ook vooral, stel het niet uit,
maar denk niet dat een gebed pas goed is als het spontaan is.
Bidden moet je volhouden, ook als je het verschil niet zo merkt.
Neem in de bijbel bijvoorbeeld Daniël:
hij had de gewoonte elke dag op vaste tijdstippen 3 keer te bidden.
De ene keer zal hij daar meer behoefte aan hebben gevoeld dan de andere keer,
maar hij dééd het gewoon.
Dus zorg voor structuur.

dia 19 – niets mis met vaste woorden
Het tweede: met vaste woorden is ook niets mis.
Wij kunnen de lat wel eens heel hoog leggen:
dat een gebed pas goed is als de woorden rechtstreeks uit je hart komen.
Misschien vinden we het daarom ook zo spannend
om in het openbaar te bidden.
Maar is dat zo?
Zijn vaste gebeden mindere gebeden?
Als de leerlingen van Jezus in Lucas 11 aan Jezus vragen: ‘leer ons bidden’.
Dan zegt Jezus niet:
‘als je wilt bidden, laat dan de woorden rechtstreeks uit je hart komen.’
Het is mooi als dat gebeurt, daar niet van,
maar vaste formuleringen zijn ook goed.
Op de vraag van de leerlingen reageert Jezus met vaste woorden: het Onze Vader.
Nu zou je kunnen zeggen dat dat gebed vooral als model bedoeld is,
maar dat zégt Jezus niet.
Hij zegt gewoon: ‘wanneer jullie bidden, zeg dan’
en dan volgt het Onze Vader.
Soms komen de woorden vanzelf in je op, bid dan met die woorden,
maar soms weet je niet wat je moet zeggen:
gebruik dan gerust vaste woorden.

Slot
dia 20 – God wil dat jij leeft!
Bidden, waarom zou je?
Dat was de vraag.
Kijk niet te veel naar wat jij aan bidden hebt.
Gód wil graag dat je met hem praat.
Want hij wil dat jij leeft.
Bid je mee?
Amen!