Efeziërs 5:33 – Huwelijk met Christus

Mark Veurink
Mark Veurink
3 mei 2015

Efeziërs 5:33 – Huwelijk met Christus

image_pdfimage_print

Het huwelijk: wat moet je daar eigenlijk mee? Dat Jezus leeft maakt ook voor je huwelijk verschil: het gaat in je huwelijk niet om jezelf maar om de ander. Net zoals Jezus als Bruidegom van de kerk houdt.
Voor preeklezers: ik hoor graag als mijn preek ergens gelezen wordt. Neem dan even contact met mij op: hmveurink@gmail.com. Dan stuur ik ook de bijbehorende powerpoint toe.

Liturgie
Zingen: Psalm 63 : 1 en 2
Stil gebed
Votum en groet
Zingen: Opwekking 520 : 1, 4 en 5
Gebed
Kinderen naar club
Lezen: Efeziërs 5 : 21 – 6 : 9
Zingen: Psalm 45 : 4, 5 en 6
Preek over Efeziërs 5 : 33
Zingen: Opwekking 378 : 1, 3, 4 en 5
Kinderen terug
Lezen wet
Zingen: LvK Lied 217 : 1, 3 en 4
Gebed
Collecte
Zingen: LvK Lied 114 : 1, 2 en 3
Zegen

Huwelijk met Christus

Inleiding
dia 1 – zwart
Een wist-u-datje: er zijn precies twee woorden die op huwelijk rijmen.
Iemand die weet welke woorden dat zijn?
Het zijn: ‘gruwelijk’ en ‘afschuwelijk’.
Je vraagt je af of het toeval is…
Nee, wees niet bezorgd, ik ben heel blij dat ik met Hanneke getrouwd ben,
dat is echt niet zo’n afschuwelijk huwelijk.

dia 2 – gevangenis
Maar het huwelijk heeft een niet al te best imago.
Bij het huwelijk denken veel mensen toch aan een soort gevangenis:
je zit aan elkaar vast.
En vaak valt de ander tegen…
Zij had gehoopt dat hij zo zou blijven als toen ze trouwden:
dat hij haar het hof zou blijven maken.
Maar nee, zijn buit is binnen, dus waarom moeilijk doen…
Hij had gedacht dat hij haar nog wel zou veranderen,
maar nee, de ergernissen groeien alleen maar.
Trouwen wordt wel gezien als het vergooien van je leven.

dia 3 – trouwen
Gek genoeg wordt het huwelijk tegelijk als iets geweldigs gezien.
Bijna iedereen voelt aan hoe bijzonder de liefde tussen twee mensen is.
Massaal kijken we ‘Boer zoekt Vrouw’,
en onze dag is goed als boer Jan en zijn Rianne serieus verder gaan.
De trouwdag is het hoogtepunt van je leven,
tenminste als je alle bruiloftsfolders moet geloven.
Voor die dag krijg je geen herkansing, dus alles moet perfect zijn.
Dus gooi er nog maar een paar duizend euro extra tegenaan…
Voor één dag is zij de prinses en hij haar ridder op het witte paard.
Iedereen is dan even romantisch.

dia 4 – zwart
Het gaat vanochtend over het huwelijk.
Is dat alleen interessant voor getrouwde mensen?
Dat is in ieder geval niet mijn bedoeling.
Als je voorlopig nog niet van plan bent te trouwen,
is het wel goed om over het huwelijk na te denken.
En dan niet alleen over het verhaal dat de wereld erover vertelt:
het christelijke verhaal is anders.
Het kan ook dat het huwelijk een pijnlijk onderwerp voor je is
omdat het je ermee confronteert dat je alleen bent
en een huwelijk er voor jou niet inzit.
Dan is het goed om te weten dat Paulus,
die hier prachtige dingen zegt over het huwelijk,
zelf altijd alleen is gebleven!
Het kan ook een pijnlijk onderwerp zijn omdat je vastloopt in je huwelijk.
Deze preek is niet bedoeld als huwelijkstherapie,
maar misschien kun je er nog wel een inzicht uit halen.

dia 5 – huwelijk met Christus
Vandaag gaat het over het christelijk verhaal over het huwelijk.
Want Jezus maakt ook voor het huwelijk verschil.
Een paar weken geleden ging het erover
dat nu Jezus is opgestaan, ook wij mogen opstaan in een nieuw leven:
dat is Pasen in je leven.
In Efeziërs 5 vertelt Paulus wat dat voor het huwelijk betekent.
Hij vertelt over het huwelijk met Christus: dat het gaat om de ander.

1. Huwelijk voor jezelf?
dia 6 – huwelijk voor jezelf?
Dat is wel even wat anders dan hoe het huwelijk in Efeze werd gezien
en ook anders dan hoe het huwelijk in Nederland vaak wordt gezien.
Waarom zou je eigenlijk trouwen?
Dat doe je toch om gelukkig van te worden?
Het grootste probleem van veel huwelijken is dat het om jezelf gaat.

dia 7 – wel de lusten, niet de lasten
Dat was in Efeze ook aan de hand.
Paulus heeft het over liefde voor elkaar,
dat was in huwelijken in Efeze niet zo vanzelfsprekend.
Efeze is een van de belangrijkste steden van de oude Griekse wereld,
en die wereld stond niet bepaald bekend om de hoge huwelijksmoraal.
Neem nu de godin Artemis, van vorige week.
Volgens de Griekse godenverhalen was haar vader de oppergod Zeus.
Zeus had een affaire met een zekere Leto, en daaruit is Artemis geboren.

Tja, en als zulke goden het voorbeeld moeten geven…
Dan weet je het wel: het huwelijk stelde er niet zoveel voor.
Waarom zou je het als man bij je eigen vrouw houden,
als er zoveel mooiere vrouwen te vinden zijn?
En mooie vrouwen, die hadden ze in Efeze wel.
Zoals elke echte havenstad had Efeze geen gebrek aan prostituees.
Waarom waren die Efezische mannen eigenlijk nog getrouwd?
Nou, vooral omdat het je wel status geeft als je getrouwd bent,
en het wel handig is als er iemand voor je kinderen zorgt.
Wel de lusten, niet de lasten van het huwelijk.

dia 8 – hoge verwachtingen van het huwelijk
Gelukkig is de positie van vrouwen in Nederland een stuk beter.
Tenminste, dat geloven we graag, ik denk ook wel dat het zo is,
maar het kan echt nog wel beter!
Maar het ‘wel de lusten, niet de lasten’,
dat spreekt ons Nederlanders wel aan!
Het ideaal is een modelhuwelijk.
Je trouwt stapelverliefd, en dat zul je altijd blijven.
De verwachtingen van het huwelijk zijn torenhoog:
als je getrouwd bent, zul je pas echt gelukkig zijn.
Het huwelijk moet leuk zijn, moet je een goed gevoel geven.
Fantastisch als twee mensen van boven de 80 nog hand in hand over straat gaan.
Dát is het ideaal.
Maar die mensen van boven de 80,
dat zullen onze ouderen ongetwijfeld kunnen bevestigen,
zijn niet altijd stapelverliefd op elkaar geweest.
Zij hebben hard aan hun huwelijk moeten werken.
Want een huwelijk is niet alleen maar leuk en fijn.
Soms zijn de lasten veel meer dan de lusten.
En daar kunnen we maar moeilijk mee omgaan.
Als je geen voldoening meer in je huwelijk vindt,
als jij er niets meer aan hebt,
waarom zou je er dan nog mee doorgaan?

Het is altijd makkelijk om af te geven op de wereld om ons heen,
maar volgens mij zijn we in de kerk helemaal niet zo anders.
Het ideaal dat het huwelijk altijd fijn is, dat je er iets aan moet hebben,
dat zit ook bij onszelf heel diep.
We willen een huwelijk voor onszelf.

2. Huwelijk voor de ander!
dia 9 – huwelijk voor de ander!
Op dit gedeelte van Paulus over het huwelijk wordt veel gemopperd:
vrouwen die het gezag van hun man moeten erkennen,
kom op zeg, we leven toch niet meer in de Middeleeuwen!
Een vrouw is niet minder dan een man!
Maar zo achterhaald is de boodschap van Paulus niet,
en het is al snel beter dan hoe we in Nederland met het huwelijk omgaan.
Paulus zegt: in het huwelijk gaat het niet om jezelf, maar om de ander!

dia 10 – vrouwen leven voor hun man…
Ja, Paulus zegt dat vrouwen het gezag van hun man moeten erkennen.
Hij zegt niet dat vrouwen hersenloze wezens zijn
die zelf geen goede keuzes kunnen maken
en dat het daarom maar goed is dat er nog mannen zijn.
Dat maken we al wel snel van Paulus woorden…
Paulus heeft het sowieso niet over mannen en vrouwen in het algemeen:
het gaat hier om hoe vrouwen in hun huwelijk met hun man moeten omgaan.
Ze krijgen de opdracht het gezag van hun man te erkennen,
ontzag voor hun man te hebben.
Even anders gezegd: vrouwen moeten niet hun eigen gang gaan,
want ze horen bij hun man.
Vrouwen moeten niet voor zichzelf leven, maar voor hun man.

dia 11 – …mannen leven voor hun vrouw
Dat is in onze wereld misschien best schokkend,
maar voor de Efeziërs niet:
‘natuurlijk is de vrouw er voor haar man!’
Maar dan komt pas de echt grote schok voor de Efeziërs:
de man moet zijn vrouw liefhebben.
Dat klinkt voor ons dan nog wel weer logisch, waarom zou je anders trouwen…
Maar Paulus zegt er nog iets achteraan:
mannen moeten hun vrouw liefhebben zoals Christus de kerk heeft liefgehad.
Die liefde gaat dus heel ver!
Jezus hield zoveel van ons dat hij zijn leven heeft gegeven:
het ging hem niet om zichzelf maar om ons.
Met die liefde van Christus moeten mannen hun vrouw liefhebben.
Met andere woorden:
mannen moeten niet voor zichzelf leven, maar voor hun vrouw.

Paulus geeft vrouwen rechten.
En kinderen en slaven ook al.
Iets wat in die samenleving ondenkbaar was.
Mannen, ouders en slaveneigenaars kunnen wel denken dat ze heel wat zijn,
maar hun gezag is pas wat waard als het met Christus’ liefde wordt uitgeoefend.
Het is dus absoluut niet Paulus’ bedoeling dat mannen de baas gaan spelen:
mannen moeten zichzelf juist geven voor hun vrouw.

dia 12 – geheim van goed huwelijk: jezelf geven
Wat betekent het dan dat de man het hoofd is van zijn vrouw?
Eerlijk gezegd, ik weet het niet precies.
Bij Hanneke en mij is het in ieder geval niet zo
dat als we het ergens over oneens zijn,
dat mijn stem zwaarder weegt dan die van Hanneke.
Zo zijn wij niet getrouwd.
(Ja, dat was een woordgrapje.)
Het betekent in ieder geval dat mannen verantwoordelijkheid hebben voor hun vrouw.
En uiteindelijk ligt het ook niet zover uit elkaar:
vrouwen die ontzag hebben voor hun man
en mannen die hun vrouw met Christus’ liefde liefhebben:
allebei moeten ze zichzelf opgeven en zich op de ander richten.
Dat is het geheim van een goed huwelijk!

Even een kort zijstraatje:
daarom hoort seks ook binnen het huwelijk.
Seks gaat namelijk niet om jezelf,
niet om het bevredigen van je eigen behoeften,
ook al is dat wel wat je overal krijgt voorgeschoteld.
Seks gaat om de ander.
Goede seks is seks vanuit de liefde van Christus.
Alleen in het huwelijk is dat veilig.

3. Huwelijk met Christus
dia 13 – huwelijk met Christus
Paulus heeft hoge idealen.
Het probleem met idealen is dat de praktijk weerbarstig is…
Het is nog niet zo makkelijk om de ander zuiver lief te hebben,
om niet voor jezelf maar voor de ander te leven.
En wat als je in een ongelukkig huwelijk zit,
je het probeert vol te houden, maar je niet echt aan elkaar verbonden bent?
Is wat Paulus zegt dan niet veel te hoog gegrepen?

dia 14 – huwelijk van Jezus met de kerk
Voor een antwoord daarop moeten we kijken naar Jezus.
Want Paulus heeft het niet alleen over de liefde tussen man en vrouw:
hij heeft het ook over de liefde van Christus voor zijn kerk.
Paulus haalt een tekst uit Genesis 2 aan over het huwelijk:
‘daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten en zich hechten aan zijn vrouw,
en die twee zullen één lichaam zijn.’
En dan zegt Paulus: ‘ik betrek dit op Christus en de kerk.’
Met andere woorden: Jezus heeft zijn Vader verlaten om zich te hechten aan de kerk,
om met ons één lichaam te worden!
Uiteindelijk gaat het om het huwelijk van Jezus met de kerk.
Dat is nog eens hoogdravend, maar Jezus maakt het wel waar.

dia 15 – huwelijk mag pijn doen
Dat huwelijk van Jezus maakt verschil voor onze huwelijken.
Het laat zien dat een huwelijk pijn mag doen.
Een huwelijk waarin het gaat om de ander,
is niet alleen mooi, maar kost je ook heel veel.
Jezus heeft in de kerk niet bepaald de ideale bruid:
Jezus geeft alles, hij geeft zichzelf, maar de bruid is druk met zichzelf.
Je zou zeggen: ‘Jezus, stop er maar mee, dit kan geen goed huwelijk worden.’
Maar Jezus gaat door!
Dat mag je moed geven als je huwelijk pijn doet.
Trouwens: elk huwelijk doet pijn.
Omdat het zo diep in ons zit eerst aan onszelf te denken,
zijn alle relaties per definitie moeilijk.
Echte liefde doet ook pijn, dat hoort erbij.
De vraag is alleen: hoe ga je daar mee om?
Leer dan van Jezus.

dia 16 – huwelijk is niet alles
Het huwelijk van Jezus met de kerk
helpt ook om het huwelijk te relativeren.
Dat klinkt misschien gek, want het gaat steeds over hoe goed het huwelijk is,
maar je huwelijk kan ook te belangrijk voor je worden.
Ik had het al over torenhoge verwachtingen van het huwelijk.
Dan kan het alleen nog maar tegenvallen.
Je krijgt in je huwelijk niet het geluk waar je op had gerekend.
Jezus leert dan: je geluk is niet afhankelijk van je huwelijk.
Christus is de bruidegom, en wij de bruid.
Dat is het echte huwelijk, waar het uiteindelijk om gaat.
Maak daarom van je huwelijk geen afgod.
Dat echte huwelijk, dat is ook goed nieuws als je niet getrouwd bent:
misschien mis je nu wel die bijzondere liefde,
maar de liefde tussen man en vrouw
valt in het niet bij waar het naartoe wijst:
de bruiloft van Christus met zijn bruid.
Daarom kon Paulus ook gerust ongetrouwd blijven.

4. Geef jezelf
dia 17 – geef jezelf
Terug naar het ‘gewone’ huwelijk.
Het geheim van een goed huwelijk
is dat het niet gaat om jezelf maar om de ander.
Dat is helemaal niet gewoon maar heel bijzonder!
Een huwelijk is jezelf geven.

dia 18 – bind je aan elkaar
Trouwen wordt vaak gezien als een mooi feestje
om de liefde tussen man en vrouw te vieren.
Het moet vooral een geweldig feest zijn,
en je kunt er maar beter mee wachten tot je er veel geld aan kunt uitgeven.
Reken maar op minstens tienduizend euro.
Met een bruiloft is er alle reden voor een feest,
maar het gaat niet om het feestje en de mooie dag.
Die duizenden euro’s zijn niet nodig om te trouwen.

Hanneke en ik zijn jong getrouwd, Hanneke was 21, ik 23.
Ik heb toen wel eens de vraag gekregen: waarom zou je trouwen?
Nou, niet om de mooie trouwdag dus.
Zo veel hadden we als studenten niet te besteden…
Wel om veilig bij elkaar te zijn, om onze relatie te beschermen.
Want iemand liefhebben, het beste voor iemand zoeken,
dat is makkelijk als je stapelverliefd bent.
Maar wat als de verliefdheid er gewoon even niet is,
je de liefde niet meer zo voelt?
Hanneke en ik hebben beloofd dat we bij elkaar horen, wat er ook gebeurt.
Als je je echt aan elkaar wilt geven, dan hoort het huwelijk erbij.
Dan zit je vast aan elkaar.
En dan ga je tegen de stroom in:
je volledig aan elkaar geven, je aan elkaar binden, dat is moeilijk!
Voor veel mensen is dat zelfs intiemer dan seks.
Geef jezelf aan elkaar, bescherm het in een huwelijk.

dia 19 – investeer in het huwelijk
En als je dan getrouwd bent, dan gaat het niet vanzelf.
Je moet dan jezelf blijven geven,
want liefde is niet een goed gevoel, maar een opdracht.
Het gaat niet om jou, het gaat om de ander.
Probeer dus te ontdekken wat de ander wil,
en ga het dan niet zo ombuigen dat het uiteindelijk toch weer wordt wat jij wilt.
Laat elkaar merken dat je van elkaar houdt,
en neem tijd voor elkaar!
In je huwelijk moet je gewoon investeren,
niet pas als het te laat is.
Daar zijn trouwens ook cursussen voor,
bij voldoende belangstelling zouden we best eens kunnen kijken
of we zo’n cursus in Franeker kunnen organiseren.

dia 20 – leef voor de Bruidegom
Wat in het huwelijk geldt, geldt ook breder: geef jezelf.
Jezus leeft, hij is je Bruidegom, en daarom hoef je niet voor jezelf te leven.
Wees er voor anderen, niet alleen als je er zelf iets aan hebt,
juist ook als je zelf iets kunt geven.
En of je nu getrouwd bent of niet,
samen kijken we uit naar de grote bruiloft,
naar Christus, onze bruidegom.
Amen.